Mikro İhracat ve ETGB Nedir, Nasıl Yapılır? (2026)

Mikro ihracat, eşik altı ticari gönderilerinizi gümrük müşaviri tutmadan, hızlı kargo veya PTT aracılığıyla, ETGB (Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi) düzenleyerek yurt dışına çıkardığınız basitleştirilmiş ihracat yöntemidir. Pratik tanımı şudur: gönderiniz 30.000 EUR değer ve 600 kg ağırlık sınırlarının altındaysa (2026 Haziran itibarıyla; değişebilir, resmî kaynaktan teyit edin), klasik ihracatın tüm yükünden (müşavir ücreti, ihracat beyannamesi, ardiye, ihracatçı birliği işlemleri) kurtulur; faturayı kesip kargoya teslim eder, gerisini yetkili kargo operatörü sizin adınıza halleder. Bu yüzden Etsy, Amazon, kendi Shopify mağazası veya doğrudan yurt dışı alıcıyla çalışan küçük ve orta ölçekli e-ticaret işletmeleri için mikro ihracat, yurt dışına satışın en hızlı ve en düşük maliyetli giriş kapısıdır. Mikro ihracatın e-ihracat ekosistemindeki yerini bütünüyle görmek isterseniz e-ihracat nasıl yapılır 2026 rehberimiz tüm süreci uçtan uca anlatıyor; bu yazı ise o rehberin gümrük ve beyanname ayağını derinleştiriyor.

ETGB tam olarak ne işe yarar? ETGB, gönderinizin yurt dışına çıktığını gümrüğe resmî olarak beyan eden elektronik belgedir. Mevzuattaki resmî adı Basitleştirilmiş Gümrük Beyannamesi (BGB)'dir; sektörde ve uygulamada "ETGB" ile eş anlamlı kullanılır. İşin can alıcı noktası şudur: ETGB'yi siz kendiniz düzenlemezsiniz. Bunun yerine yetkilendirilmiş hızlı kargo operatörü (PTT, DHL, UPS, FedEx, TNT gibi) dolaylı temsil yetkisiyle, yani sizin adınıza ve hesabınıza beyanı verir. Dolaylı temsil mikro ihracatın hukuki dayanağıdır ve asıl maliyet avantajı buradan gelir: gümrük müşavirine ödenen danışmanlık ücreti, ayrı çıkış beyannamesi masrafı ve ardiye gideri ortadan kalkar. Klasik ihracatta bu kalemler gönderi başına yüzlerce hatta binlerce lira tutarken, mikro ihracatta operatörün kargo ücretine büyük ölçüde dahildir. Gönderiniz dijital ortamda işlendiği için ETGB çoğu zaman saatler içinde tamamlanır; klasik bir ihracat beyannamesi süreci ise tipik olarak 1-3 iş günü sürer.

Burada sık karıştırılan bir noktayı netleştirelim: "dolaylı temsil" sizi sorumluluktan kurtarmaz, yalnızca beyanı verme işini operatöre devreder. Beyandaki ürün tanımı, GTİP (gümrük tarife) kodu, değer ve alıcı bilgileri sizin sorumluluğunuzdadır; operatör sadece sizin verdiğiniz bilgilerle beyanı düzenler. Yanlış veya eksik GTİP, düşük gösterilmiş değer (under-invoicing) ya da hatalı alıcı adresi, ileride KDV iadesinin reddine veya varış ülkesinde gönderinin gümrükte takılmasına yol açabilir. Bu yüzden faturayı ve ürün bilgilerini doğru hazırlamak, mikro ihracatın "basit" görünen ama en kritik adımıdır.

Mikro ihracat kimin için? Kim, neden tercih eder?

Mikro ihracat, özellikle parça parça, düşük hacimli ve eşik altı ticari gönderi yapan işletmeler için tasarlanmıştır. Müşterilerimizde en çok şu profillerde karşımıza çıkıyor: Etsy'de el yapımı veya tasarım ürün satan butik markalar, Amazon FBM ile kendi deposundan kargolayan satıcılar, Shopify üzerinden doğrudan yurt dışı tüketiciye (B2C) satış yapan markalar ve yurt dışındaki kurumsal alıcısına numune ya da küçük partiler gönderen üreticiler. Bu işletmelerin ortak ihtiyacı aynı: her bir siparişi ayrı ayrı, hızlıca ve ihracat bürokrasisine boğulmadan göndermek. Mikro ihracat tam da bunu çözer. Amazon ve Etsy tarafında satış mekaniğinin detayları için Amazon yurt dışına satış (FBA/FBM) rehberimize ve Etsy ile yurt dışına satış rehberimize bakabilirsiniz; her iki kanalda da gönderiler tipik olarak ETGB üzerinden çıkar.

Somutlaştırmak için müşterilerimizden derlediğimiz üç tipik senaryoyu paylaşalım:

• Etsy'de el yapımı takı satan butik: Ortalama sepet değeri 35-60 EUR, gönderi ağırlığı birkaç yüz gram. Her sipariş tek tek, 30.000 EUR ve 600 kg eşiklerinin çok altında çıkar. Bu satıcı için mikro ihracat fiilen tek seçenektir; ETGB olmadan her küçük takı için müşavirle klasik beyanname kesmek hem maliyet hem süre açısından imkânsız olurdu.
• Amazon FBM ile ev tekstili satan marka: 80-200 EUR aralığında, 1-3 kg paketler. Sipariş geldikçe kendi deposundan ekspres kargoyla gönderir; her paket için operatör ETGB düzenler. Burada kritik nokta, KDV istisnasından yararlanmak için faturanın baştan doğru kesilmesidir.
• Yurt dışı kurumsal alıcıya numune/küçük parti gönderen üretici (B2B): Aralık 2025 düzenlemesiyle kapsam B2B toptan satışlara da açıldığından, 25.000 EUR değerinde ve 500 kg'lık bir numune partisini artık mikro ihracatla, müşavirsiz gönderebilir. Eşik altı kaldığı sürece bu da geçerlidir.

Mikro ihracatın tercih edilme nedenlerini üç başlıkta toplayabiliriz, hepsi birbirini besler:

• Müşavirsiz ve basit: Gümrük müşaviriyle anlaşmanıza, ihracat beyannamesini elle hazırlamanıza gerek yoktur. Yetkili kargo operatörü dolaylı temsille beyanı sizin yerinize verir. Eylül 2024'te getirilen bir kolaylıkla, ilk BGB işleminde TC Kimlik No veya Vergi No üzerinden işlem otomatik açılır; ayrıca bir gümrük idaresine gitme zorunluluğu kalkmıştır.
• Hızlı: Süreç tamamen dijital olduğundan ETGB saatler içinde düzenlenir, gönderi gümrükten ekspres hatta çıkar. Tek bir siparişi bekletmeden yola çıkarabilirsiniz; bu, sipariş-teslim süresi rekabetin belirleyicisi olduğu e-ticarette doğrudan dönüşüme yansır. Amazon ve Etsy gibi pazaryerlerinde geç kargolama satıcı puanınızı düşürdüğü için bu hız avantajı doğrudan görünürlüğünüzü korur.
• Ucuz: Müşavir ücreti, ardiye, ayrı beyanname masrafı oluşmaz. Maliyet büyük ölçüde kargo ücretine indirgenir. Üstelik mal ihracatı KDV'den istisnadır: faturayı %0 KDV ile kesersiniz ve şartları sağlarsanız yüklendiğiniz KDV'yi iade alabilirsiniz. KDV mantığını tazelemek isterseniz KDV nasıl hesaplanır yazımız temel çerçeveyi veriyor.

Mikro ihracatın limitleri: 30.000 EUR ve 600 kg

Mikro ihracatın iki temel eşiği vardır ve bunlar gönderi (koli) başınadır, yıllık toplamınız değil. 2026 itibarıyla geçerli sınırlar şöyledir (bu değerler Aralık 2025'te artırılmıştır; işlem öncesi güncel Resmî Gazete metninden veya mali müşavirinizden teyit etmenizi öneririz):

İki eşik birbirinden bağımsızdır: gönderinin mikro ihracat kapsamında kalabilmesi için hem değerin 30.000 EUR'nun hem de ağırlığın 600 kg'ın altında olması gerekir. İkisinden biri aşılırsa o gönderi kapsam dışı kalır; bu durumda ya gönderiyi bölersiniz ya da tam beyanlı (klasik) ihracata geçersiniz. Aralık 2025'teki düzenlemeyle limitlerin ikiye katlanması (15.000 EUR'dan 30.000 EUR'ya, 300 kg'dan 600 kg'a) ve kapsamın B2C'nin yanı sıra B2B toptan ticari satışlara da açılması, mikro ihracatı eskisinden çok daha geniş bir satıcı kitlesi için kullanılabilir hale getirdi.

Pratikte sık görülen bir hata, eski 15.000 EUR / 300 kg rakamlarının hâlâ internette ve bazı eski rehberlerde dolaşıyor olmasıdır. Eğer bir kaynak size hâlâ "mikro ihracat sınırı 15.000 EUR" diyorsa, o içerik güncel değildir; 2026 itibarıyla geçerli değerler yukarıdaki tablodadır. Aynı şekilde "300 kg" sınırı da artık 600 kg'dır. Eşiklerin gönderi başına olduğunu vurgulamakta fayda var: yıl içinde yüzlerce küçük paket gönderebilirsiniz; her birinin tek tek eşik altında olması yeterlidir, gönderilerin toplamı bir üst sınıra tabi değildir.

Bir uç senaryoyu da netleştirelim: 40.000 EUR değerinde tek bir gönderiniz varsa ve bunu iki ayrı 20.000 EUR'luk koliye bölerseniz, her koli ayrı ayrı eşik altında kaldığı için teknik olarak mikro ihracat kapsamında çıkabilir. Ancak gönderiyi yapay olarak bölmek (özellikle aynı alıcıya aynı gün) gümrük açısından tartışmalı olabilir; bu tür durumlarda mali müşavirinize ve kargo operatörünüze danışmanız doğru olur. Gönderinizin bu eşiklerin neresinde olduğunu ve mikro ihracatın size sağlayacağı maliyet farkını somut rakamlarla görmek için mikro ihracat ETGB hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz; gönderi değeri, ağırlık ve kargo verilerini girerek kapsam içinde olup olmadığınızı saniyeler içinde kontrol edersiniz.

Mikro ihracat mı, tam beyanlı ihracat mı?

Hangi yöntemi seçeceğinizi belirleyen tek bir kural vardır: eşik testi. Karar mekanizması şöyle işler:

Pratik çıkarım nettir: gönderiniz eşik altındaysa mikro ihracat hemen her durumda maliyet ve hız açısından avantajlıdır; eşikleri aşıyorsanız tam beyanlı ihracat zaten zorunlu hale gelir. Çoğu küçük ve orta ölçekli e-ihracatçı, parça B2C gönderilerinde yıllarca mikro ihracat eşiğinin çok altında kaldığı için bu yöntemi varsayılan kanal olarak kullanır. Şunu da unutmayın: mikro ihracat ile tam beyanlı ihracat arasındaki seçim "ya hep ya hiç" değildir. Aynı işletme, küçük B2C siparişlerini mikro ihracatla, ara sıra çıkan büyük toptan partilerini ise tam beyanlı ihracatla gönderebilir. İki yöntem birbirini dışlamaz; her gönderiyi kendi eşik testiyle değerlendirirsiniz.

Gönderiyle birlikte hesaplamanız gereken diğer kalemler (varış ülkesindeki gümrük vergisi, desi/hacimsel ağırlık, kargo maliyeti) için desi hesaplama ve gümrük vergisi hesaplama araçlarımız işinizi kolaylaştırır. Özellikle uluslararası ekspres gönderilerde faturalanan ağırlığın, gerçek ağırlık ile hacimsel (desi) ağırlığın büyük olanı üzerinden hesaplandığını ve uluslararası ekspreste hacimsel bölenin 5000 olduğunu (yurt içindeki 3000'den farklı) aklınızda tutun; hafif ama büyük hacimli ürünlerde kargo maliyetiniz beklediğinizden yüksek çıkabilir.

Mikro ihracata başlamak için fatura kesebilen, yani vergi mükellefi olmanız gerekir; en pratik yol genellikle bir şahıs şirketi kurmaktır ve tüm işlemler TC Kimlik No veya Vergi No üzerinden ilerler. Doğru kurulduğunda mikro ihracat yalnızca operasyonel bir kolaylık değil, aynı zamanda vergi avantajı da sağlar: gerçek kişi tam mükellefler, Gelir Vergisi Kanunu'nun 89. maddesi kapsamında şartları sağlarsa kazancın belirli bir bölümünü (uygulamada kazancın belli bir oranına kadar) gelir vergisi matrahından indirebilir; bu indirimin tipik şartları arasında ihracatın PTT veya hızlı kargo üzerinden ETGB ile yapılması ve mükellefin sigortalı (Bağ-Kur) olması gibi koşullar yer alır. Kurumlar vergisi mükellefleri ise doğrudan mal ihracatı kazancına indirimli oran (5 puan indirim) uygulayabilir. Bu avantajların güncel oran ve şartları değişebileceğinden mutlaka mali müşavirinizle teyit edin. Ayrıca KDV iadesi veya devlet teşviklerinden yararlanmayı planlıyorsanız, mikro ihracatta genelde aranmayan İhracatçılar Birliği kaydının bu durumlarda gerekli olabileceğini de göz önünde bulundurun.

İşletmenize en uygun ihracat yapısını, hedef pazarları ve maliyet modelini birlikte kurgulamak isterseniz e-ticaret danışmanlığı hizmetimiz ya da hızlı bir başlangıç için ücretsiz analiz ve teklif sihirbazımız üzerinden bizimle çalışabilirsiniz. İlerleyen bölümlerde ETGB sürecini adım adım, kestiğiniz faturadan dövizin yurda getirilmesine kadar tüm detaylarıyla ele alacağız.

Mikro İhracat Limitleri: 30.000 € ve 600 kg (Gönderi Başına)

Mikro ihracatın iki temel limiti vardır: gönderi başına 30.000 EUR değer ve 600 kg ağırlık. Bir gönderi bu iki eşiğin ikisini de aşmadığı sürece, ETGB (Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi) ile, gümrük müşaviri olmadan, hızlı kargo veya PTT aracılığıyla yurt dışına çıkarılabilir. 2026 Haziran itibarıyla geçerli olan bu rakamlar, daha önceki 15.000 EUR / 300 kg sınırlarının yaklaşık 4 Aralık 2025'te yürürlüğe giren bir düzenlemeyle ikiye katlanmış halidir. Yani limitler tam anlamıyla iki katına çıktı: değer 15.000'den 30.000 EUR'ya, ağırlık 300'den 600 kg'a yükseldi. Mevzuat eşikleri zamanla değiştiği için işlem öncesi güncel değerleri çalıştığınız hızlı kargo operatöründen veya mali müşavirinizden teyit etmenizi öneririz.

Burada altını çizmemiz gereken teknik bir ayrıntı, ETGB'nin resmî mevzuattaki adının Basitleştirilmiş Gümrük Beyannamesi (BGB) olduğudur; "ETGB" piyasada bunun yerine yerleşmiş, pratikte eş anlamlı kullanılan terimdir. Beyannameyi siz değil, dolaylı temsil yetkisiyle çalıştığınız yetkili hızlı kargo operatörü (PTT, DHL, UPS, FedEx, TNT gibi) sizin adınıza düzenler. Bu nedenle limit hesabında esas alınan değer, kargo operatörünün gümrüğe beyan ettiği fatura değeridir; ağırlık ise gönderinin brüt (paketleme dahil) ağırlığıdır. Faturada ürün bedeli döviz cinsinden (EUR/USD) yazıldığı için limiti euro karşılığı üzerinden değerlendirmek doğru olur.

Bu limitlerin kapsamlı bağlamı için mikro ihracat ve ETGB'nin ne olduğunu anlattığımız bu rehberin diğer bölümlerine ve daha geniş çerçeve için e-ihracatın adım adım nasıl yapıldığını aktardığımız ana rehbere göz atabilirsiniz. Gönderinizin limit içinde kalıp kalmadığını saniyeler içinde görmek isterseniz mikro ihracat ETGB hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz; gönderi değerini ve ağırlığını girdiğinizde mikro ihracat kapsamında olup olmadığınızı söyler.

Limitler neden gönderi başınadır, yıllık toplam değildir?

Mikro ihracat limitlerinin en sık yanlış anlaşılan yönü budur: 30.000 EUR ve 600 kg sınırları her bir gönderi (koli) için ayrı ayrı uygulanır; yıllık ciro veya toplam ihracat hacmiyle ilgisi yoktur. Yani bir yıl içinde yüzlerce gönderi yapabilir, toplamda milyonlarca euroluk satış gerçekleştirebilirsiniz; önemli olan, çıkış yapan her bir koliyi tek başına değerlendirdiğinizde değerinin 30.000 EUR'yu, ağırlığının da 600 kg'ı geçmemesidir. Müşterilerimizde gördüğümüz yaygın bir kafa karışıklığı, "yıllık 30.000 euroluk ihracat hakkım var" şeklindeki yanlış varsayımdır; oysa sınır gönderi bazındadır ve sık, küçük paketlerle çalışan e-ihracatçıların ezici çoğunluğu bu limitlere hiç yaklaşmaz bile.

Pratikte bu, tipik bir B2C e-ihracatçısının (Etsy, Amazon FBM, kendi mağazası üzerinden) gönderdiği 1-5 kg ağırlığındaki, birkaç yüz euroluk paketlerin limitlerden çok uzak kaldığı anlamına gelir. Bir Etsy satıcısının 200 EUR'luk el yapımı bir takı gönderisi de, bir tekstil üreticisinin 600 EUR'luk toplu sipariş kolisi de aynı basitleştirilmiş ETGB sürecinden yararlanır. Limitlerin ikiye katlanmasıyla birlikte, eskiden sınıra dayanan görece ağır veya yüksek değerli gönderiler de artık rahatlıkla mikro ihracat kapsamına girmektedir. Gönderi başına kâr hesabınızı kurarken kargo, komisyon ve gümrük maliyetlerini birlikte görmek için e-ihracat kâr hesaplama aracımızdan faydalanabilirsiniz.

Bu noktada pratik bir strateji ipucu vermek gerekir: limit gönderi başına olduğu için, büyük bir siparişi tek devasa koli yerine birden çok gönderiye yaymak çoğu zaman daha akıllıcadır. Diyelim ki aynı kurumsal alıcıya 45.000 EUR'luk bir toptan satış yapıyorsunuz; bunu farklı tarihlerde veya ayrı kalemler halinde, her biri 30.000 EUR'nun altında kalacak şekilde iki-üç gönderiye bölerseniz, her gönderi kendi başına mikro ihracat kapsamında değerlendirilir ve gümrük müşaviri masrafından kurtulursunuz. Burada dikkat edilmesi gereken tek şey, gönderilerin gerçek ticari mantığa dayanması, yani limitten kaçmak için yapay/suni bir bölme görüntüsü vermemesidir. Hızlı kargo operatörünüz ve mali müşaviriniz bu konuda yönlendirici olacaktır.

İki eşik birbirinden bağımsızdır: hangisi aşılırsa kapsam dışına çıkarsınız

Değer ve ağırlık limitleri birbirinden tamamen bağımsız iki ayrı eşiktir. Bir gönderinin mikro ihracat kapsamında kalabilmesi için her ikisini de sağlaması gerekir: hem 30.000 EUR'nun altında hem de 600 kg'ın altında olmalıdır. İkisinden herhangi biri aşılırsa, diğeri ne kadar düşük olursa olsun gönderi mikro ihracat kapsamı dışına çıkar. Bunu somutlaştıralım:

• Yüksek değer, düşük ağırlık: 35.000 EUR değerinde, yalnızca 12 kg ağırlığında bir elektronik/mücevher gönderisi. Ağırlık limitin çok altında olsa da değer 30.000 EUR'yu aştığı için bu gönderi ETGB ile çıkamaz; tam beyanlı (klasik) ihracat gerekir.
• Düşük değer, yüksek ağırlık: 8.000 EUR değerinde ama 750 kg ağırlığında bir tekstil veya mobilya gönderisi. Değer çok düşük olmasına rağmen ağırlık 600 kg'ı geçtiği için yine mikro ihracat dışına çıkar.
• İkisi de sınır içinde: 18.000 EUR değerinde ve 400 kg ağırlığında bir gönderi her iki eşiğin de altında kaldığı için mikro ihracat kapsamındadır ve ETGB ile çıkabilir.
• İkisi de sınırda: 29.500 EUR değerinde ve 590 kg ağırlığında bir gönderi her iki eşiğe de çok yakın olmakla birlikte ikisinin de altında kaldığından mikro ihracat kapsamındadır; ancak bu kadar sınıra yakın gönderilerde döviz kurundaki dalgalanmanın değeri 30.000 EUR'nun üzerine taşıyabileceğini göz önünde bulundurmak gerekir.

Aşağıdaki tablo, farklı gönderi senaryolarının hangi sürece tabi olduğunu özetler; "ETGB" sütunundaki sonuç, değer ve ağırlığın birlikte sınır içinde olmasına bağlıdır:

Bu mantık, gümrük vergisi ve değer hesaplarındaki "büyük olan dikkate alınır" yaklaşımına benzer bir disiplin gerektirir; nitekim uluslararası kargo faturalandırmasında da gerçek ağırlık ile hacimsel (desi) ağırlığın büyük olanı esas alınır. Hacimsel ağırlığın nasıl hesaplandığını ve gönderinizin faturalanan ağırlığını öğrenmek için desi hesaplama rehberimize veya doğrudan desi hesaplama aracımıza bakabilirsiniz; çünkü 600 kg'lık ağırlık limitini değerlendirirken brüt ağırlığı doğru ölçmek kritiktir. Şunu da hatırlatmakta fayda var: ağırlık limiti gönderinin fiili brüt ağırlığı üzerinden değerlendirilir; kargo ücretinizi belirleyen hacimsel (desi) ağırlık ise ayrı bir kavramdır ve mikro ihracat ağırlık eşiğiyle karıştırılmamalıdır. Bir gönderi hacimsel olarak çok yer kaplasa bile fiili ağırlığı 600 kg'ın altındaysa, ağırlık açısından mikro ihracat kapsamında kalır.

Eski vs yeni limitler: hangi rakam doğru?

İnternette ve eski içeriklerde hâlâ 15.000 EUR ve 300 kg rakamlarına sık rastlanır; bunlar 2025 sonu öncesine ait artık geçersiz değerlerdir. Bir kısım kaynakta yeni ağırlık limiti yanlışlıkla 500 kg olarak da geçmektedir; doğru rakam 600 kg'dır. Aşağıdaki tablo, eski ve güncel limitleri yan yana karşılaştırır:

Limitlerin ikiye katlanmasıyla gelen önemli bir genişleme de kapsamdadır: yeni düzenleme yalnızca son tüketiciye (B2C) yapılan satışları değil, işletmeden işletmeye (B2B) toptan ticari satışları da mikro ihracat şemsiyesi altına almıştır. Bu, daha önce klasik ihracat süreciyle uğraşmak zorunda kalan birçok küçük toptancı ve üretici için maliyet ve hız avantajı demektir. İlgili kararın 5 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandığı ikincil kaynaklarda belirtilmektedir; kesin yürürlük tarihi ve metni için resmî kaynaktan veya mali müşavirinizden teyit almanızı öneririz, zira bu tür eşikler dönemsel olarak güncellenebilmektedir.

Yanlış rakamla çalışmanın pratik bir bedeli vardır. Eski 15.000 EUR / 300 kg sınırına göre planlama yapan bir e-ihracatçı, aslında mikro ihracat kapsamında gönderebileceği 20.000 EUR'luk veya 450 kg'lık bir partiyi gereksiz yere klasik ihracat sürecine sokar; bu da gümrük müşaviri ücreti, ardiye ve beyanname masrafı, ek bekleme süresi gibi maliyetler doğurur. Tersi de geçerlidir: 500 kg'ı doğru limit sanan bir satıcı, 550 kg'lık bir gönderiyi "limit aşıldı" diye bölmeye kalkarsa, oysa gerçek sınır 600 kg olduğu için tek ETGB ile rahatça çıkabilecekken gereksiz ek gönderi maliyeti üstlenir. Bu yüzden çalıştığınız limitlerin güncel olduğundan emin olmak doğrudan kâr-zarar meselesidir. Tüm operasyonun maliyet kalemlerini bir arada görmek için e-ihracat ana rehberimize ve gönderi bazında net kârınızı hesaplamak için e-ihracat kâr hesaplama aracımıza bakmanızı öneririz.

Limit aşılırsa ne olur? Gönderiyi bölmek veya klasik ihracata geçmek

Bir gönderi 30.000 EUR veya 600 kg eşiğini aştığında iki seçeneğiniz vardır: gönderiyi limit içinde kalacak şekilde birden fazla koliye bölmek ya da tam beyanlı (klasik) ihracat sürecine geçmek. Hangisinin mantıklı olduğu, gönderinin doğasına ve maliyet dengesine bağlıdır.

Birinci yol olan gönderiyi bölmek, özellikle çok sayıda küçük üründen oluşan, fiziksel olarak ayrıştırılabilen partilerde işe yarar. Örneğin 800 kg'lık bir tekstil siparişi, her biri 600 kg'ın altında kalan iki ayrı koliye bölünerek iki ayrı ETGB ile çıkarılabilir. Ancak bölme işlemi her zaman avantajlı değildir; ek kargo, ek beyan ve ek işlem maliyeti doğurabilir, ayrıca yapay bölme görüntüsü vermemeye dikkat edilmelidir. İkinci yol olan tam beyanlı ihracat ise eşik üstü gönderiler için zorunludur ve İhracat Beyannamesi, gümrük müşaviri, ihracatçı birliği işlemleri, ardiye ve beyanname masraflarını beraberinde getirir; buna karşılık tek seferde yüksek değerli veya ağır gönderilere izin verir.

İki yolu seçerken şu pratik soruları sormak işinizi kolaylaştırır: Gönderi fiziksel olarak bölünebilir mi, yoksa tek parça (örneğin tek bir makine) mi? Bölmenin getireceği ek kargo ve işlem maliyeti, kazanılacak müşavir/ardiye masrafından düşük mü? Aynı alıcıya kısa aralıklarla çok sayıda gönderi yapacaksanız, sürekli bölmek yerine doğrudan klasik ihracat altyapısı kurmak uzun vadede daha verimli olabilir mi? Aşağıdaki tablo iki yöntemi temel başlıklarda karşılaştırır:

Karar kuralını net bir cümleyle özetlemek gerekirse: gönderiniz her iki eşiğin de altındaysa mikro ihracat (ETGB) maliyet ve hız açısından neredeyse her zaman avantajlıdır; herhangi bir eşiği aşıyorsa ya gönderiyi bölersiniz ya da tam beyanlı ihracata geçmek zorunda kalırsınız. Şunu da hatırlatalım: KDV açısından her iki yöntem de aynı kapıya çıkar; mal ihracatı KDV Kanunu kapsamında istisnadır, yani her iki durumda da faturanız "301 - Mal İhracatı" istisna koduyla yüzde sıfır KDV'li düzenlenir ve şartları sağlıyorsanız KDV iadesi talep edebilirsiniz. Mikro ihracat ile klasik ihracat arasındaki maliyet, süreç ve belge farklarını detaylı karşılaştırdığımız bölümler için bu rehberin devamına; gönderinizin gümrükte tabi olacağı vergileri merak ediyorsanız gümrük vergisi nasıl hesaplanır yazımıza ve gümrük vergisi hesaplama aracımıza göz atabilirsiniz.

Hangi gönderilerinizin mikro ihracata uygun olduğunu, hangilerinin klasik sürece kayması gerektiğini ve toplam ihracat operasyonunuzu nasıl en verimli şekilde kurgulayacağınızı planlamakta zorlanıyorsanız, Kayseri merkezli ekibimizle e-ticaret danışmanlığı hizmetimiz kapsamında çalışabilir ya da işinize özel bir yol haritası için ücretsiz analiz ve teklif sihirbazımızı kullanabilirsiniz. Tüm bu eşik ve oranlar 2026 Haziran itibarıyla geçerli olup değişebileceğinden, kritik işlemler öncesinde mutlaka güncel resmî kaynaktan veya mali müşavirinizden teyit edin.

ETGB Süreci Adım Adım: Fatura, Kargo, Dolaylı Temsil ve Çıkış

Mikro ihracatta ETGB süreci, döviz cinsinden ve %0 KDV'li bir e-Arşiv faturasıyla başlar, yetkili hızlı kargo operatörü ya da PTT'nin dolaylı temsil yetkisiyle düzenlediği ETGB ile devam eder ve beyannamenin "çıkış" (kapanma) statüsü almasıyla tamamlanır. Yani siz beyannameyi kendiniz vermezsiniz; doğru faturayı keser, ürünü yetkili operatöre teslim eder ve operatörün sizin adınıza yaptığı gümrük beyanını takip edersiniz. İşlem tamamen dijital olduğu için ETGB genellikle saatler içinde oluşur; klasik (tam beyanlı) ihracatta ise süreç 1-3 iş gününe kadar uzayabilir. Bu bölümde her adımı, hangi belgenin hangi alanı içermesi gerektiğini ve hangi operatörle nasıl çalışacağınızı somut olarak anlatıyoruz. Sürecin temel kavramları için mikro ihracat ve ETGB nedir yazımızın önceki bölümlerine, bütünsel bakış için de e-ihracat nasıl yapılır rehberimize dönebilirsiniz.

Sürecin bütününü tek bakışta görmek için aşağıdaki tablo, her adımı kimin yaptığı ve tipik süresiyle birlikte özetler. Bu tablo, mikro ihracatta "neyin sizin sorumluluğunuzda, neyin operatörün sorumluluğunda" olduğunu netleştirir; deneyimimizde ilk gönderisini yapan satıcıların en sık takıldığı nokta tam olarak bu sorumluluk dağılımıdır.

Adım 1: Döviz cinsinden, GTİP'li, %0 KDV (301) e-Arşiv faturası kesin

Sürecin ilk ve en kritik adımı doğru ihracat faturasıdır, çünkü hem gümrük beyanı hem de ileride talep edebileceğiniz KDV iadesi bu faturaya dayanır. Mal ihracatı KDV Kanunu'nun 11/1-a ve 12. maddeleri uyarınca KDV'den istisnadır; bu nedenle fatura %0 KDV ile düzenlenir ve e-Arşiv/e-Fatura sisteminde "301 - Mal İhracatı (KDVK 11/1-a)" istisna kodu seçilir. Alıcı yurt dışında olduğundan belge, e-Fatura değil e-Arşiv olarak ve genellikle döviz cinsinden (EUR/USD) kesilir.

Faturada bulunması gereken zorunlu unsurlar şunlardır:

• Gönderici (ihracatçı) bilgileri: Ünvan, TC/Vergi Numarası ve tam adres. Mikro ihracat işlemleri TC/Vergi No üzerinden yürür, dolayısıyla bir mükellefiyetin (en pratik biçimde şahıs şirketinin) bulunması şarttır.
• Yurt dışı alıcı bilgileri: Alıcının adı/ünvanı, ülkesi ve tam adresi. Adresin eksik veya hatalı olması gümrükte gönderinin takılmasının en sık nedenidir.
• GTİP (HS / armonize sistem kodu): Her ürün için doğru gümrük tarife pozisyonu. GTİP, varış ülkesindeki gümrük vergisi oranını ve olası kısıtlamaları belirlediği için yanlış kod hem maliyeti hem teslimatı etkiler. Varış ülkesinde alıcının ödeyeceği vergiyi öngörmek için gümrük vergisi hesaplama aracımızı kullanabilir, mantığı için de gümrük vergisi nasıl hesaplanır yazımıza bakabilirsiniz.
• Döviz cinsi ve birim/toplam tutar: İhracat bedeli, dövizin yurda getirilmesi ve hesabın kapatılması açısından döviz üzerinden gösterilmelidir.
• Ürün açıklaması: Tercihen İngilizce, gümrüğün ürünü tanıyabileceği netlikte (genel "hediyelik eşya" gibi muğlak ifadelerden kaçının).

Pratikte gördüğümüz hataların büyük çoğunluğu bu adımda doğar ve sonradan KDV iadesi ya da gümrük aşamasında karşınıza çıkar. Aşağıdaki kısa "yanlış-doğru" tablosu, faturayı keserken en sık tekrarlanan kusurları ve doğru karşılıklarını gösterir:

Faturalarınızı pazaryeri veya altyapı entegrasyonuyla otomatik kesiyorsanız ihracat istisna kodunun doğru atandığını mutlaka kontrol edin; bu kurgu için e-ticarette otomatik fatura kesimi yazımızda ayrıntıları bulabilirsiniz. KDV mantığını tazelemek isterseniz KDV nasıl hesaplanır rehberimiz faydalı olacaktır. Faturadaki tutarı belirlerken kâr marjınızı kargo, komisyon ve olası bozdurma maliyetini hesaba katarak kurgulamanızı öneririz; bunun için e-ihracat kâr hesaplama aracımızdan yararlanabilirsiniz.

Adım 2: Gönderiyi yetkili hızlı kargo operatörüne veya PTT'ye teslim edin

Fatura hazır olduktan sonra paketinizi, ETGB düzenlemeye yetkilendirilmiş bir hızlı kargo operatörüne veya PTT'ye teslim edersiniz. ETGB'yi mükellefin kendisi düzenleyemez; bu beyanı, gönderici adına ve hesabına dolaylı temsil yetkisiyle ancak yetkili operatör verebilir. Türkiye'de bu kapsamda çalışan başlıca yetkili operatörler şunlardır:

Operatör seçimi tek bir "en iyi" yanıtı olmayan, ürün-rota-bütçe üçgenine bağlı bir karardır. Pratik bir kural olarak: birkaç yüz gramlık, değeri görece düşük el ürünlerinde PTT/ePTT genellikle en ekonomik seçenektir; teslim süresinin müşteri memnuniyeti açısından kritik olduğu (örneğin Etsy'de hızlı kargo beklentisi yüksek) gönderilerde DHL/UPS/FedEx öne çıkar. ABD'ye gönderide ise 2025 sonrası gümrük maliyetleri arttığı için taşıyıcı kadar teslim koşulunun (DDP/DAP) da kararınızı etkileyeceğini unutmayın.

Pazaryerleri ve entegratörler (örneğin Trendyol GO gibi servisler) de bu işlemleri arka planda bu yetkili operatörler üzerinden yaptırır. Navlungo, iyziShip, ShipEntegra, Oplog gibi Türk e-ihracat aracıları ise DHL/UPS/FedEx/PTT ile yaptıkları toplu anlaşma sayesinde indirimli kurumsal oran sunar; tek panelden gönderi, etiket ve iade yönetimi sağlarlar. Düzenli ve hacimli gönderi yapacaksanız, bu aracıların toplu anlaşma indirimleri çoğu zaman taşıyıcıyla doğrudan anlaşmaktan daha avantajlı olur; ayrıca bazıları (örneğin Navlungo) yurt dışında depolama ve sipariş karşılama (fulfillment) hizmeti vererek paketleme, gönderim, iade ve müşteri desteğini de devralır.

Hangi taşıyıcının daha ekonomik olduğu rota, ağırlık ve ürün tipine göre değiştiği için tek bir "en ucuz" taşıyıcı yoktur; gönderi başına karşılaştırma (rate shopping) en doğru yaklaşımdır. DHL, UPS ve FedEx gibi taşıyıcıların her yıl baz tarifelerine genel bir zam (GRI) uyguladığını ve buna yakıt/uzak bölge gibi ek ücretlerin eklendiğini; bu nedenle gerçek maliyet artışının baz zamdan daha yüksek olabileceğini, güncel oranı taşıyıcınızdan veya sözleşmenizden teyit etmeniz gerektiğini hesaba katın. Kargo maliyetinizi etkileyen hacimsel ağırlığı önceden hesaplamak için desi hesaplama aracımızı kullanın; uluslararası ekspreste hacimsel kg = (En × Boy × Yükseklik cm) / 5000 formülüyle bulunur ve faturalanan ağırlık, gerçek ile hacimsel ağırlığın büyük olanıdır. Burada sık atlanan bir nokta vardır: yurt içi kargoda bölen genellikle 3000 iken uluslararası ekspreste 5000'dir; aynı kutu yurt dışına gönderildiğinde hacimsel ağırlığı farklı çıkar. Hafif ama hacimli (örneğin örgü, tekstil, dekoratif) ürünlerde faturalandırmayı çoğu zaman hacimsel ağırlık belirler; bu yüzden ambalajı gereksiz büyük tutmamak doğrudan maliyet tasarrufudur. Detaylar için desi nedir nasıl hesaplanır ve e-ihracatta kargo, lojistik ve gümrük rehberi yazılarımıza bakabilirsiniz.

Adım 3: Operatör dolaylı temsil ile ETGB düzenler

Gönderiyi teslim aldıktan sonra yetkili operatör, sizin adınıza Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi'ni (ETGB) düzenler. Resmî terimiyle bu, "Basitleştirilmiş Gümrük Beyannamesi (BGB)" olup pratikte ETGB ile eş anlamlı kullanılır. Dolaylı temsil sayesinde gümrük müşaviri tutmanıza, ardiye ve klasik çıkış beyannamesi masraflarına gerek kalmaz; mikro ihracatın maliyet ve hız avantajının hukuki dayanağı tam olarak budur. Klasik (tam beyanlı) ihracatta ise İhracat Beyannamesi, gümrük müşaviri ve ihracatçı birliği işlemleri devreye girer; aşağıdaki tablo iki yöntemi yan yana koyar.

Operatörün beyanı düzenleyebilmesi için tipik olarak şu belge ve bilgiler gerekir:

• İhracat (e-Arşiv) faturası: Adım 1'de kestiğiniz, %0 KDV (301), döviz cinsli ve GTİP'li fatura.
• Gönderi / kargo formu: Taşıyıcının kendi sistemi üzerinden oluşturulan taşıma belgesi (waybill).
• Dolaylı temsil onayı / vekâletname: Operatörün sizin adınıza beyan vermesine yetki veren onay. Çoğu operatörde ilk kayıtta dijital olarak alınır.
• Ürüne özel ek belgeler: Bazı ürün gruplarında (gıda, kozmetik, elektronik, kontrole tabi eşya vb.) ek izin, sağlık sertifikası veya uygunluk belgesi istenebilir.

Eylül 2024'te getirilen bir kolaylıkla, ilk BGB işleminde TC/Vergi No üzerinden işlemler büyük ölçüde otomatik hale geldi; artık ayrı bir gümrük idaresine fiziksel başvuru zorunluluğu bulunmuyor. Bu adımda doğru çalışmanız gereken iki sayısal eşik, gönderinizin mikro ihracat kapsamında kalıp kalmadığını belirler: 2026 Haziran itibarıyla değer üst sınırı gönderi başına 30.000 EUR, ağırlık üst sınırı 600 kg'dır (bu limitler ~Aralık 2025'te bir önceki 15.000 EUR / 300 kg değerlerinden yükseltilmiştir). Bu eşikler birbirinden bağımsızdır; biri (değer veya ağırlık) aşılırsa gönderi mikro ihracat kapsamı dışına çıkar ve gönderiyi bölmeniz ya da tam beyanlı klasik ihracata geçmeniz gerekir.

Bu eşiklerin pratikte nasıl çalıştığını üç kısa senaryoyla somutlaştıralım:

• Senaryo A — kapsam içi: 18.000 EUR değerinde, 120 kg'lık bir gönderi. Hem değer hem ağırlık eşiğin altında olduğundan mikro ihracat (ETGB) ile rahatça çıkar.
• Senaryo B — ağırlık aşımı: 9.000 EUR değerinde ama 640 kg'lık bir gönderi. Değer düşük olsa da ağırlık 600 kg'ı aştığı için gönderi kapsam dışıdır; ya iki ayrı koliye bölünür ya da tam beyanlı ihracata geçilir.
• Senaryo C — değer aşımı: 35.000 EUR değerinde, 80 kg'lık bir gönderi. Ağırlık çok düşük olmasına rağmen değer 30.000 EUR'yu aştığı için yine kapsam dışıdır.

Görüldüğü gibi tek bir eşiğin aşılması bile yöntemi değiştirir; bu yüzden gönderiyi planlarken iki sınırı da ayrı ayrı kontrol edin. Tüm sayısal eşikler mevzuata göre değişebileceğinden, sınır değerlerini işlem öncesinde operatörünüzden veya mali müşavirinizden teyit edin. Gönderinizin kapsamda olup olmadığını ve yaklaşık maliyetini görmek için mikro ihracat ETGB hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.

Adım 4: Gönderi gümrükten çıkar, ETGB "çıkış" (kapanma) statüsü alır

ETGB düzenlendikten sonra gönderi gümrük işlemlerinden geçer ve fiilen yurt dışı edilir. Bu aşamada beyanname, takip etmeniz gereken "çıkış" (kapanma) statüsünü kazanır. Bu statü, ürünün gerçekten ihraç edildiğinin resmî kanıtıdır ve hem ihracat istisnasının hem de ileride talep edeceğiniz KDV iadesinin temel dayanağıdır. ETGB çıkış statüsüne ulaşmadıkça gönderiniz hukuken "ihraç edilmiş" sayılmaz; bu yüzden operatörünüzün panelinden beyanname statüsünü mutlaka takip edin ve "çıkış" görünene kadar belgeyi tamamlanmış kabul etmeyin. Pratik bir tavsiye: ETGB'nin tescil ve çıkış numaralarını gönderinizin kaydıyla birlikte saklayın; KDV iadesi ve olası bir gümrük denetiminde ilk istenen belge bu olur.

Bu noktadan itibaren ihracat bedelinin tahsilatı devreye girer. İhracat bedeli, fiili ihraç tarihinden itibaren 180 gün içinde Türkiye'ye getirilir ve bedel banka sistemine geldiğinde banka, hesabın kapatılmasının yasal dayanağı olan İBKB (İhracat Bedeli Kabul Belgesi) veya DAB (Döviz Alım Belgesi) düzenler. Burada kritik bir nokta vardır: bedelin Payoneer gibi bir yurt dışı cüzdan bakiyesinde bekletilmesi tek başına yurda getirme yükümlülüğünü karşılamaz; dövizin banka sistemiyle yurda getirildiğinin İBKB/DAB ile tevsik edilmesi gerekir. Yani Payoneer hesabınızda biriken bedeli düzenli olarak Türk banka hesabınıza aktarmanız ve bankanın bunu ihracat bedeli olarak kayda alması, hem 180 günlük süreyi hem de hesabın kapatılmasını yöneten asıl mekanizmadır.

Mikro ve küçük ölçekli e-ihracatçıyı önemli ölçüde rahatlatan bir kolaylık ise, 5.000 USD ve altındaki işlemlerde bedelin tamamının tasarrufunun serbest bırakılmasıdır; bu eşik altındaki gönderilerde yurda getirme ve bozdurma yükümlülüğü fiilen gündeme gelmez. Bu eşiğin üzerindeki tutarlarda ise yürürlükteki İhracat Genelgesi kapsamında belirli bir bozdurma yükümlülüğü gündeme gelir; 2026 Haziran itibarıyla bu oran geçici olarak %35'tir (Geçici Madde 4 kapsamında 31.07.2026 tarihine kadar; bu tarihten sonra kalıcı taban %25'tir). Bozdurma yükümlülüğü, getirilen dövizin belirli bir oranının bankaya (TCMB'ye aktarılmak üzere) Türk lirasına çevrilmesi anlamına gelir. Aşağıdaki tablo, bedel büyüklüğüne göre yükümlülüğün nasıl değiştiğini özetler:

Bozdurma oranının zaman içinde değiştiğini, bugün geçerli oranın geçici olarak %35 olduğunu (31.07.2026 tarihine kadar; sonrasında kalıcı taban %25) hatırlatalım; bu oran politik ve ekonomik konjonktüre göre güncellenir. Kesin oranı işlem anında bankanızdan ve güncel TCMB İhracat Genelgesi'nden teyit etmenizi öneririz. Tahsilat tarafının tüm detaylarını e-ihracatta ödeme ve tahsilat (Payoneer, Wise, Stripe) yazımızda ele alıyoruz.

Adım 5 (opsiyonel): KDV iadesi için belgeleri vergi dairesine sunun

İhracat faturasını %0 KDV ile kesseniz de, o ürünü üretmek/satın almak için yüklendiğiniz KDV'yi iade olarak talep etme hakkınız vardır. KDV iadesinin ispatı için üç temel belge gerekir:

1. Çıkışı kapanmış (çıkış statülü) ETGB: Ürünün fiilen ihraç edildiğinin gümrük kaydı.
2. İhracat (e-Arşiv) faturası: Döviz cinsli, GTİP'li, 301 istisna kodlu fatura.
3. Döviz alım belgesi (DAB) / İBKB: Bedelin banka sistemi üzerinden yurda getirildiğinin kanıtı.

Bu üç belgenin birbiriyle tutarlı olması esastır: faturadaki tutar ve döviz cinsi, ETGB'deki beyanla ve bankanın düzenlediği İBKB/DAB ile örtüşmelidir. Tutar ya da döviz cinsindeki uyumsuzluklar, iade sürecinin en çok geciktiği noktadır. Burada dikkat edilmesi gereken bir diğer nokta, dövizin bankacılık sistemi üzerinden getirilmiş olmasıdır; nakit ya da yurt dışı cüzdan bakiyesinde tutulan tutarlar iade süreçlerinde sorun yaratabilir. KDV iadesi ve teşvik işlemlerinde İhracatçılar Birliği kaydı veya İhracatçı Kayıt Numarası (İKN) gerekebileceğinden, iade hedefliyorsanız süreci mutlaka mali müşavirinizle planlayın.

Mikro ihracatın ayrıca bir vergi avantajı da vardır: GVK 89. madde kapsamında şartları sağlayan tam mükellef gerçek kişiler, PTT/hızlı kargo ve ETGB ile yapılan ihracatta kazançlarının bir kısmını (mevzuatta öngörülen oran ve şartlarla) gelir vergisi matrahından indirebilir; bu indirim genellikle ihracatın elektronik ortamda ve ETGB ile yapılması, mükellefin sigortalı olması ve hasılata bağlı işçi çalıştırma gibi koşullara bağlanmıştır. Kurumlar vergisi mükellefleri ise doğrudan mal ihracatı kazancına indirimli kurumlar vergisi uygulayabilir. Bu avantajların güncel oran ve şartlarını GVK 89 ile kurumlar vergisi mevzuatının yürürlükteki metninden veya mali müşavirinizden teyit etmenizi öneririz; söz konusu indirim eşikleri ve personel kademeleri zaman zaman güncellenmektedir.

Pratikte en sık yaşanan sorunlar ve çözümleri

Müşterilerimizde ilk ETGB gönderilerinde tekrar eden birkaç tipik sorun vardır. Bunları önceden bilmek, hem gönderinin gümrükte takılmasını hem de KDV iadesi aşamasındaki gecikmeleri büyük ölçüde önler:

• Gönderi gümrükte takıldı: En sık nedeni eksik/hatalı alıcı adresi, muğlak ürün açıklaması veya yanlış GTİP'tir. Faturadaki bilgileri taşıma belgesiyle birebir aynı tutun.
• ETGB "çıkış" statüsüne ulaşmadı: Operatörün ek belge beklediği veya ürünün kontrole tabi olduğu durumlarda statü tescilde kalabilir. Operatörün panelinden takip edin ve istenen belgeyi hızla iletin.
• KDV iadesi reddedildi/gecikti: Genellikle döviz bedeli banka sistemiyle getirilmediği (sadece cüzdanda beklediği) ya da fatura-ETGB-İBKB tutarları örtüşmediği için olur. Üç belgeyi baştan tutarlı kurgulayın.
• Eşik aşımı fark edilmedi: Değer veya ağırlık 30.000 EUR / 600 kg sınırını aştığında ETGB ile çıkış mümkün olmaz; gönderiyi planlama aşamasında bölün ya da tam beyanlı ihracata geçin.
• Yurt dışı cüzdanda biriken bedel: Payoneer benzeri bakiyeyi düzenli olarak Türk bankasına aktarmazsanız 180 günlük süre yönetilemez. Bedeli periyodik olarak getirip İBKB/DAB ile belgeleyin.

Bu sorunların ortak paydası, sürecin baştan doğru kurgulanmamış olmasıdır; doğru fatura, doğru operatör ve düzenli tahsilat disiplini üçünü birlikte oturttuğunuzda sürpriz büyük ölçüde ortadan kalkar.

Süreci özetleyen kısa kontrol listesi

1. Döviz cinsli, GTİP'li, %0 KDV (301) e-Arşiv faturasını kes.
2. Gönderiyi yetkili operatöre (PTT/DHL/UPS/FedEx) ya da Türk aracıya teslim et.
3. Operatör dolaylı temsil ile ETGB'yi düzenlesin; gönderinin 30.000 EUR / 600 kg eşiğinin altında olduğunu doğrula.
4. ETGB "çıkış" statüsüne ulaşana kadar beyannameyi takip et.
5. Bedeli 180 gün içinde banka sistemiyle yurda getirip İBKB/DAB al.
6. İade talep edeceksen üç belgeyle (ETGB + fatura + DAB/İBKB) vergi dairesine başvur.

Bu adımların doğru kurgulanması, hem teslimat sorunlarını hem de KDV iadesi ve bozdurma kaynaklı sürprizleri büyük ölçüde önler. Sürecin tamamını sizin ürün ve hedef pazarınıza göre kurmak isterseniz e-ticaret danışmanlığı hizmetimizle yanınızdayız; mevcut durumunuzu değerlendirmek için ise ücretsiz analiz formumuzu doldurabilirsiniz. ETGB sürecinin temel kavramları ve sıkça sorulan sorular için yazının diğer bölümlerine ve e-ihracat teşvikleri ve devlet destekleri rehberimize de göz atmanızı öneririz.

İhracatta KDV İstisnası, İade ve Dövizin Yurda Getirilmesi Nasıl İşler?

Mikro ihracat yapan bir satıcının en sık karıştırdığı konu budur: Mal ihracatı KDV'den istisnadır; yani yurt dışındaki müşteriye kestiğiniz fatura "%0 KDV"lidir ve ürünün içindeki Türkiye KDV'sini devletten geri alabilirsiniz. Yani siz yurt dışı müşteriden KDV tahsil etmezsiniz, üstelik o ürünü üretirken/satın alırken ödediğiniz KDV'yi (yüklenilen KDV) iade olarak talep edebilirsiniz. Buna karşılık bu hakkı kullanabilmek için gönderinin gerçekten yurt dışına çıktığını ve bedelin yasal yollarla yurda geldiğini belgelemeniz gerekir. Bu bölümde istisnanın hukuki dayanağını, faturanın nasıl kesileceğini, iade sürecini ve dövizin yurda getirilmesi (180 gün, %35 bozdurma, 5.000 USD serbestisi) kurallarını somut olarak ele alıyoruz. ETGB'nin nasıl düzenlendiğini ve gümrük sürecini henüz okumadıysanız, mikro ihracat ve ETGB rehberinin önceki başlıklarına dönmenizi öneririz; aşağıdaki tüm vergi avantajları o beyannamenin "çıkış" statüsü almasına dayanır.

Mal ihracatı neden %0 KDV ile faturalanır?

Türkiye'de mal ihracatı, 3065 sayılı KDV Kanunu'nun 11/1-a ve 12. maddeleri uyarınca KDV'den istisna edilmiştir. Pratikte bu, yurt dışındaki alıcıya kesilen faturada KDV satırının %0 olması demektir. Mantığı basittir: KDV bir tüketim vergisidir ve tüketim yurt dışında gerçekleşeceği için verginin Türkiye'de doğmaması gerekir. Yurt içi bir satışta ürününüze (genel oranda) %20 KDV eklersiniz; aynı ürünü ETGB ile yurt dışına gönderdiğinizde fatura KDV'siz, yani %0 olarak düzenlenir.

Burada çoğu satıcının gözden kaçırdığı kavramsal fark şudur: KDV istisnasının iki türü vardır. Tam istisnada (ihracat istisnası gibi) hem satışta KDV tahsil edilmez hem de o işle ilgili yüklenilen KDV iade alınabilir; kısmi istisnada ise satışta KDV tahsil edilmez ama yüklenilen KDV iade edilmez, gider/maliyet yazılır. Mal ihracatı bir tam istisnadır — işte iade hakkınızın hukuki kaynağı tam da budur. Bu ayrımı bilmek, "neden KDV iadesi alabiliyorum?" sorusunun cevabıdır.

Yurt içi KDV oranlarının ürün grubuna göre nasıl değiştiğini ve "yüklenilen KDV" mantığını hatırlamak isterseniz KDV nasıl hesaplanır yazımıza ya da hızlı bir hesap için KDV hesaplama aracımıza göz atabilirsiniz; ihracat istisnası bu yurt içi oranların sıfırlanması olarak düşünülebilir. Buradaki kritik nokta şudur: istisna, "KDV yok say" değil, "tahsil etme ama yüklendiğini iade al" anlamına gelir — bu ayrım iade hakkının temelidir.

İhracat faturası nasıl düzenlenir? (e-Arşiv, döviz, GTİP, 301 kodu)

İhracat faturası, yurt içi satış faturasından birkaç somut noktada ayrılır. Alıcı yurt dışında bir gerçek/tüzel kişi olduğundan fatura genellikle e-Arşiv fatura olarak düzenlenir (e-Fatura sistemine kayıtlı bir Türkiye mükellefi değildir). Müşterilerimizde gördüğümüz en yaygın hatalar, faturayı TL kesmek ve istisna kodunu boş bırakmaktır. Doğru ihracat faturasında bulunması gerekenler:

• Döviz cinsi: Bedel hangi para biriminde tahsil edilecekse (EUR/USD/GBP) fatura o cinsten düzenlenir; TL ile değil. Genelde fatura üzerinde işlem günündeki TCMB kuru da gösterilir.
• İstisna kodu "301 - Mal İhracatı": e-Arşiv/e-Fatura sisteminde istisna türü olarak KDV Kanunu 11/1-a kapsamındaki 301 kodu seçilir. Bu kod seçilmeden fatura "%0 KDV"li ihracat faturası olarak geçerli sayılmaz.
• GTİP (HS kodu): Ürünün Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu fatura üzerinde belirtilir; ETGB'nin operatör tarafından doğru düzenlenmesi de bu koda bağlıdır.
• Yurt dışı alıcının tam adresi ve ülkesi: Ad/unvan, tam adres ve ülke yazılır; gümrük ve iade ispatı için zorunludur.
• Tercihen İngilizce düzenleme: Alıcı ve karşı ülke gümrüğü okuyabilsin diye fatura İngilizce (veya çift dilli) hazırlanır.

Pratikte sıkça karşılaştığımız bir karışıklığı da netleştirelim: yurt içi e-Fatura ile yurt dışı satışta kullanılan e-Arşiv ihracat faturasını birbirine karıştırmamak gerekir. Yurt içindeki bir e-Fatura mükellefine satış yaparken e-Fatura keserken, yurt dışındaki alıcı Türkiye'deki e-Fatura sistemine kayıtlı olmadığı için ona e-Arşiv fatura düzenlersiniz. Bazı sektörlerde (özellikle gümrükte fiziksel beyana konu olan bazı işlemlerde) ayrıca GİB'in "e-Arşiv ihracat faturası / e-Fatura ihracat senaryosu" akışı kullanılır; e-ticaret altyapınızın muhasebe entegrasyonu bu senaryoyu otomatik seçer. Aşağıdaki tablo, yurt içi satış faturası ile ihracat faturası arasındaki temel farkları bir arada gösterir:

Faturanın otomatik ve hatasız üretilmesini istiyorsanız, e-ticaret altyapınızla e-fatura entegrasyonunu kurmak işi kökten kolaylaştırır; bu konuda otomatik fatura kesimi (ikas/Shopify/e-fatura) yazımız adım adım yol gösterir. Mikro ihracatta sipariş hacmi arttıkça, her gönderi için döviz cinsli ve 301 kodlu faturayı elle kesmek hem yavaş hem hata açısından risklidir. Gönderi başına 30.000 EUR değer ve 600 kg ağırlık limitleri içinde kalan tipik bir mikro ihracat akışında, fatura ile ETGB üzerindeki GTİP, döviz tutarı ve alıcı bilgileri birebir tutmalıdır; aksi halde ETGB "çıkış" statüsü alsa bile iade aşamasında tutarsızlık çıkar.

İhracatta KDV iadesi nasıl alınır? Hangi belgeler gerekir?

İhracat istisnasının asıl getirisi KDV iadesidir: sattığınız ürünü üretirken/tedarik ederken ödediğiniz (yüklendiğiniz) KDV'yi, ürünü %0 KDV ile ihraç ettiğiniz için devletten geri alabilirsiniz. Örneğin yurt içinden %20 KDV ödeyerek aldığınız bir ürünü yurt dışına KDV'siz sattığınızda, o %20'lik KDV sizde "yüklenilen KDV" olarak kalır ve iade/mahsup konusu olur. Bu, kâr marjınızı doğrudan iyileştiren bir kalemdir; iade öncesi ve sonrası net kârınızı görmek için satışlarınızı kâr marjı hesaplama aracımızla modellemenizi öneririz.

Somut bir örnekle netleştirelim. Diyelim ki yurt içinden KDV dahil 1.200 TL'ye (1.000 TL mal + 200 TL KDV) aldığınız bir ürünü, Etsy üzerinden bir Almanya müşterisine 60 EUR'ya sattınız. Almanya müşterisinden KDV tahsil etmediniz (fatura %0 KDV, 301 kodlu). Ürünü tedarik ederken ödediğiniz 200 TL'lik yüklenilen KDV, ihracat istisnası kapsamında iade/mahsup hakkı doğurur. İadeyi nakden almayı seçebilir ya da diğer vergi borçlarınıza (örneğin yurt içi satışlardan doğan KDV, SGK primi, stopaj gibi) mahsup ettirebilirsiniz. Çok sayıda küçük tutarlı ihracat yapan mikro ihracatçılar için bu birikimli KDV, yıl içinde ciddi bir nakit/maliyet avantajına dönüşür — özellikle düşük marjla çalışan kategorilerde iade alınıp alınmaması kârlılığı belirleyen kalem olabilir.

İadenin temel mantığı, gönderinin gerçekten yurt dışı edildiğini ve bedelin yurda geldiğini ispatlamaktır. Vergi dairesine sunulması beklenen ana belgeler şunlardır:

• Çıkışı kapanmış (kapatılmış) ETGB: Beyannamenin gümrükten fiilen çıkıp "çıkış/kapanma" statüsü alması; ürünün Türkiye'yi terk ettiğinin resmi kanıtıdır.
• İhracat (e-Arşiv) faturası: Yukarıda anlatılan döviz cinsli, GTİP'li ve 301 kodlu fatura.
• Döviz Alım Belgesi (DAB) / İhracat Bedeli Kabul Belgesi (İBKB): Bedelin bankacılık sistemi üzerinden yurda getirildiğini gösteren banka belgesi.
• Gönderi/kargo belgeleri: Yetkili hızlı kargo veya PTT'nin düzenlediği gönderi/taşıma evrakı.

İade talebi, KDV beyannamenizde "iade hakkı doğuran işlemler" satırında beyan edilir ve genelde bir İhracat İstisnası KDV İade Listesi (yüklenilen KDV listesi, satış faturaları listesi, gümrük beyanname/ETGB listesi gibi) ile desteklenir. Tutara göre süreç değişir: belirli bir eşiğin altındaki mahsuben iade talepleri genellikle inceleme/teminat aranmadan yerine getirilirken, daha yüksek tutarlı veya nakden iade taleplerinde YMM (yeminli mali müşavir) tasdik raporu, teminat ya da vergi incelemesi gündeme gelebilir. Bu eşikler ve usuller KDV Genel Uygulama Tebliği ile belirlenir ve dönemsel olarak güncellenir; bu nedenle güncel eşik tutarlarını mali müşavirinizden teyit etmeniz gerekir.

Burada en kritik nokta dövizin bankacılık sistemi üzerinden getirilmesidir. Payoneer gibi bir cüzdanda biriken bakiyeyi Türkiye'deki banka hesabınıza çekmediğiniz sürece, banka size DAB/İBKB düzenlemez ve iade ispatınız eksik kalır. Yani parayı yurt dışı cüzdanda nakit gibi tutmak iade açısından risklidir; bedeli Türk bankasına aktarıp banka belgesini almanız gerekir. Tahsilatı Payoneer/Wise/Stripe üzerinden nasıl yöneteceğinizi ve bunları İBKB'ye nasıl bağlayacağınızı e-ihracatta ödeme ve tahsilat rehberimizde ayrıntılı işliyoruz.

İade sürecinin tutarına ve sıklığına göre teminat, YMM raporu veya inceleme gerekip gerekmediği değişebilir; bu eşikler ve usuller dönemsel olarak güncellenir. Bu nedenle, özellikle ilk iade talebinizde sürecin mali müşaviriniz/YMM eşliğinde yürütülmesini öneriyoruz. Süreci uçtan uca kurgulamak isterseniz e-ticaret danışmanlığı hizmetimiz veya bir ücretsiz analiz talebi ile başlayabilirsiniz.

İhracat bedelini yurda getirme zorunluluğu: 180 gün ve %35 bozdurma

Türkiye'de ihracat bedellerinin yurda getirilmesi, TCMB İhracat Genelgesi ve ilgili Tebliğ ile düzenlenir. İki temel kuralı netleştirelim:

1) Yurda getirme süresi: 180 gün. İhracat bedeli, fiili ihraç (gönderinin gümrükten çıkış) tarihinden itibaren en geç 180 gün içinde yurda getirilmeli ve bankaya satılmalıdır. Bedel banka aracılığıyla geldiğinde banka İBKB/DAB düzenler ve ihracat hesabı kapanır. Payoneer bakiyesinde para bekletmek bu süreyi başlatmaz ya da durdurmaz; süreyi tevsik eden taraf bankadır. Burada pratik bir tuzağa dikkat çekelim: pazaryeri (Amazon/Etsy) ödemenizi 14–30 gün gibi periyotlarla biriktirip cüzdanınıza aktarır, siz de bu cüzdandan Türk bankasına çekersiniz. Bu zincir uzadıkça 180 günlük süre fiili ihraç tarihinden işlemeye devam eder; bu nedenle tahsilat döngünüzü süreye sığacak şekilde planlamalısınız.

2) Bozdurma (TL'ye çevirme) oranı: %35 — geçici. Yurda getirilen ihracat bedelinin bir kısmının zorunlu olarak Türk Lirasına çevrilmesi (bankaya satılması) gerekir. 2026 Haziran itibarıyla bu oran, İhracat Genelgesi'nin GEÇİCİ MADDE 4 hükmü gereği %35'tir ve 31.07.2026 tarihine kadar uygulanmaktadır; bu geçici hükmün süresi dolduğunda kalıcı taban oran olan %25 geçerli olacaktır. Bu oran, döviz konjonktürüne göre zaman içinde değiştirilen bir parametredir; bu yüzden bir işlem yapmadan önce oranı işlem anında bankanızdan ve güncel TCMB İhracat Genelgesi'nden teyit etmenizi önemle tavsiye ederiz. Burada paylaştığımız %35 değeri 2026 Haziran itibarıyla geçerli olup geçicidir ve değişebilir.

Oranın zaman içinde değiştiğini bilmek, neden "değişebilir" uyarısını bu kadar vurguladığımızı açıklar. Aşağıdaki tablo bugün geçerli olan oranı ve geçici hüküm sonrası tabanı özetler (rakamlar 2026 Haziran itibarıyladır; her zaman güncel genelgeden teyit edin):

Önemli bir ayrımı da vurgulayalım: bazı kaynaklarda geçen "%3" oranı bozdurma oranı değildir; bu, dövizini TCMB'ye satan ihracatçıya tanınan ayrı bir dönüşüm/prim desteğidir ve belirli taahhüt şartlarına (örneğin belirli bir süre döviz almama taahhüdü) bağlıdır. Zorunlu satış oranı (%35) ile bu teşvik oranını (%3) birbirine karıştırmamak gerekir; bunlar tamamen farklı iki mekanizmadır.

Mikro ihracatçıyı rahatlatan istisna: 5.000 USD küçük tutar serbestisi

Mikro ihracat yapan küçük ölçekli satıcılar için en önemli kolaylık şudur: İhracat Genelgesi kapsamında, 5.000 USD ve altındaki tutarlı işlemlerde ihracat bedelinin tamamının tasarrufu serbesttir. Yani gönderi başına bedel 5.000 USD'yi aşmıyorsa, pratikte yurda getirme ve bozdurma zorunluluğu işlemez; bedel üzerinde serbestçe tasarruf edebilirsiniz. Bu, tipik mikro ihracat gönderilerinin önemli bir kısmını (düşük tutarlı B2C siparişleri) bu yükten muaf tutar ve süreci ciddi biçimde basitleştirir.

Mikro ihracatın doğası gereği bu serbesti çoğu satıcıyı kapsar: bir Etsy veya Amazon B2C siparişi genellikle 20–200 USD bandındadır, dolayısıyla tek tek gönderi bazında 5.000 USD eşiğinin çok altında kalır. Pratik etkisi şudur: düşük tutarlı sipariş akışıyla çalışan bir mikro ihracatçı, 180 gün ve %35 bozdurma kurallarıyla günlük operasyonda nadiren yüzleşir; bu kurallar daha çok yüksek tutarlı B2B gönderilerde (örneğin 30.000 EUR limitine yakın toplu ticari satışlarda) belirleyici olur. Yine de bu serbestinin sınırlarını net anlamak önemlidir:

• Serbesti, işlem (gönderi) bazında 5.000 USD ve altı tutarlar için geçerlidir; üzerindeki tutarlar genel kurala (180 gün + %35 bozdurma) tabidir. Tek bir gönderiyi yapay olarak parçalara bölüp eşiğin altında göstermek bir muafiyet yöntemi değildir; tutar gerçek işlem bazında değerlendirilir.
• Serbesti, bedeli yurda hiç getirmeme hakkı demek değildir; bedel üzerinde tasarrufun serbest bırakılmasıdır. KDV iadesi talep edecekseniz, iade için dövizin banka sistemiyle geldiğini gösteren DAB/İBKB belgesine yine ihtiyacınız olur. Yani "yurda getirme zorunluluğundan muafiyet" ile "iade için banka belgesi gerekliliği" iki ayrı konudur; 5.000 USD altındaki bir ihracatta bozdurma zorunluluğu olmasa bile, KDV iadesini almak için bedeli yine banka kanalıyla getirip belgelendirmeniz gerekir.
• Mikro ihracata özel ayrı bir bozdurma muafiyeti yoktur; mikro ihracatçı, genel İhracat Genelgesi içindeki bu 5.000 USD serbestisinden ve ETGB'nin sağladığı gümrük kolaylığından yararlanır.

Bu eşik tutarı ve uygulaması da TCMB Genelgesi'ne bağlı olduğundan değişebilir; rakamı kullanmadan önce bankanızdan/mali müşavirinizden teyit etmenizi öneririz. Mikro ihracatın gümrük tarafındaki 30.000 EUR değer ve 600 kg ağırlık limitleriyle bu finansal serbestiyi birlikte değerlendirmek isterseniz, gönderi başına maliyet ve uygunluğu mikro ihracat ETGB hesaplama aracımızla ön görebilirsiniz. İhracat kârınızın net resmini (KDV iadesi, kargo, komisyon ve bozdurma etkisi dahil) çıkarmak için ise e-ihracat kâr hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.

Gelir/kurumlar vergisi tarafı: ihracata özel teşvikler

KDV istisnasının yanında, ihracatın bir de gelir/kurumlar vergisi tarafında somut avantajları vardır; mikro ihracatçılar bunları sıklıkla gözden kaçırır. Tam mükellef gerçek kişiler için, Gelir Vergisi Kanunu'nun 89. maddesi kapsamında, PTT/hızlı kargo + ETGB yoluyla yapılan ihracatlarda belirli şartlar sağlanırsa kazancın %50'sine kadarı gelir vergisi matrahından indirilebilir. Bu indirimden yararlanmanın aranan başlıca şartları arasında ihracatın ETGB ile yapılması, mükellefin sigortalı (Bağ-Kur) olması ve hasılat kademesine göre belirli sayıda işçi çalıştırma koşulu yer alır. Bu şartların güncel eşik ve personel kademeleri (örneğin belirli bir hasılata kadar mükellefin yalnızca kendisinin sigortalı olmasının yeterli sayıldığı kademe) zaman zaman güncellendiği için, oranları ve şartları güncel GVK 89 metni ve mali müşavirinizle teyit etmeniz gerekir.

Kurumlar vergisi mükellefleri (limited/anonim şirketler) için ise farklı bir avantaj söz konusudur: doğrudan mal ihracatından elde edilen kazançlara kurumlar vergisi oranı 5 puan indirimli uygulanır ve e-ticaret yoluyla yapılan mikro ihracat da bu kapsamda değerlendirilir. Yani aynı işi şahıs şirketi veya sermaye şirketi olarak yapmanız, hem KDV iadesi hem de gelir/kurumlar vergisi avantajları açısından farklı sonuçlar doğurur; doğru yapıyı seçmek için cironuzu ve büyüme planınızı dikkate alan bir e-ticaret danışmanlığı görüşmesi yapmanızı öneririz. Devletin ihracatçıya sunduğu diğer parasal destekleri (dijital pazaryeri reklam desteği, komisyon, fulfillment, depo kirası gibi) ise ayrıca e-ihracat teşvikleri ve devlet destekleri yazımızda bütünüyle ele alıyoruz.

Pratik özet: vergi tarafında doğru kurgu

Mikro ihracatta KDV ve döviz tarafını doğru kurmak, kârınızı doğrudan etkiler. Özetle: faturanızı döviz cinsli, GTİP'li ve 301 koduyla %0 KDV olarak kesin; gönderinin ETGB'sinin çıkış statüsü aldığından emin olun; iade için bedeli mutlaka banka üzerinden getirip DAB/İBKB belgenizi alın; 180 gün süreyi ve geçerli %35 (geçici, 31.07.2026'ya kadar) bozdurma oranını takip edin; gönderiniz 5.000 USD altındaysa küçük tutar serbestisinden yararlanın; uygunsanız GVK 89 indirimi ve kurumlar vergisi 5 puan indirimini kaçırmayın. Bu kalemlerin sayısal değerleri (bozdurma oranı, süreler, eşikler) mevzuata bağlı olarak değiştiği için, canlıya geçmeden önce 2026 Haziran itibarıyla geçerli olan bu bilgileri bankanızdan ve mali müşavirinizden teyit etmenizi öneriyoruz. Sürecin bütününü — e-ihracatın hangi pazaryerinde nasıl yapılacağını, teşvikleri ve lojistiği — görmek için e-ihracat nasıl yapılır 2026 rehberimize ve devlet desteklerini anlattığımız e-ihracat teşvikleri ve destekleri yazımıza göz atabilirsiniz.

Mikro İhracat mı, Tam Beyanlı İhracat mı? Hangisi Sizin İçin Doğru?

Kısa cevap: Gönderiniz 30.000 EUR değer ve 600 kg ağırlık eşiklerinin altındaysa mikro ihracat (ETGB) neredeyse her zaman daha doğru tercihtir; çünkü gümrük müşaviri, ardiye ve klasik beyanname masraflarını ortadan kaldırır, işlemi saatler içinde tamamlar. Bu iki eşikten herhangi biri aşılırsa tam beyanlı (klasik) ihracat zorunlu hale gelir. 2026 Haziran itibarıyla geçerli olan bu limitler gönderi (koli) başınadır ve birbirinden bağımsızdır: sadece değer VEYA sadece ağırlık sınırını geçmeniz, o gönderiyi mikro ihracat kapsamından çıkarmaya yeter. Yani yüksek değerli ama hafif bir gönderi (örneğin 2 kg'lık, 35.000 EUR değerinde bir takı partisi) ağırlık tarafında rahat olsa da değer eşiğini aştığı için mikro ihracat yapılamaz; aynı şekilde değeri düşük ama çok ağır bir gönderi (örneğin 1.500 EUR değerinde, 700 kg seramik) bu kez ağırlık eşiğini aştığından kapsam dışı kalır. Aşağıda iki yöntemi maliyet, hız, gereken belge ve "kime hangisi uygun" başlıklarıyla somut biçimde karşılaştırıyoruz. Mikro ihracatın tanımını ve ETGB sürecini daha önce mikro ihracat ve ETGB rehberimizde adım adım anlattık; bu bölüm "hangisini seçmeliyim" kararına odaklanıyor.

Not olarak baştan belirtelim: Bu eşikler 2025 sonunda ikiye katlandı. Daha önce 15.000 EUR / 300 kg olan sınırlar, ikincil kaynaklara göre yaklaşık 4 Aralık 2025'te yürürlüğe giren düzenlemeyle 30.000 EUR / 600 kg oldu. İnternette hâlâ eski 15.000 EUR / 300 kg rakamlarını gösteren çok sayıda içerik var; karar verirken güncel değeri esas alın ve işlem öncesi yetkili kargo operatörünüzden ya da mali müşavirinizden teyit edin, çünkü mevzuat değişebilir. Limitin ikiye katlanması pratikte şu anlama geliyor: eskiden ancak iki ayrı gönderiyle çıkarabileceğiniz orta ölçekli bir partiyi artık tek ETGB ile çıkarabilir, ikinci kargo ücretinden ve operasyonel tekrardan kurtulabilirsiniz. Bu da özellikle düzenli olarak 15.000-30.000 EUR bandında toptan sipariş gönderen e-ihracatçılar için doğrudan maliyet avantajı demek.

Mikro ihracat ile tam beyanlı ihracat arasındaki temel fark nedir?

Temel fark, beyanın kim tarafından ve hangi araçla verildiğidir. Mikro ihracatta beyan, yetkilendirilmiş hızlı kargo operatörü (PTT, DHL, UPS, FedEx, TNT gibi) tarafından dolaylı temsil yetkisiyle, sizin adınıza ve hesabınıza ETGB (Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi) düzenlenerek verilir. Resmî terimiyle bu "Basitleştirilmiş Gümrük Beyannamesi"dir; pratikte herkes ETGB der. Siz gümrük idaresine gitmez, gümrük müşaviriyle çalışmaz, ardiye ve çıkış beyannamesi masrafı ödemezsiniz. İşlem dijital olduğu için gönderi saatler içinde gümrükten çıkabilir.

Tam beyanlı (klasik) ihracatta ise süreç tam ölçekli işler: İhracat Beyannamesi gümrük müşaviri aracılığıyla düzenlenir, ihracatçı birliği işlemleri yapılır, ardiye/beyanname masrafları doğar. Bu yöntem, eşik üstü gönderiler için yasal zorunluluktur; ama aynı zamanda yüksek hacimli, konteyner bazlı veya değeri yüksek tek parça gönderiler için doğal olarak gereken yöntemdir. İki yöntemin de çıktısı aynı hukuki sonuçtur (mal yurt dışı edilmiştir ve KDV istisnasına konu olabilir); fark, sürecin ağırlığında, maliyetinde ve hızındadır. Bir benzetmeyle özetlersek: mikro ihracat, taşımacının dolaylı temsille sizin yerinize hallettiği "hızlı şerit"; tam beyanlı ihracat ise müşavir, birlik ve ardiyenin devreye girdiği "tam beyan şeridi"dir. İkisi de sizi aynı çıkışa götürür, ama biri küçük-sık gönderiler, diğeri büyük-toplu sevkiyatlar için optimize edilmiştir.

Maliyet farkı ne kadar? Mikro ihracat neden daha ucuz?

Mikro ihracatın maliyet avantajı, ortadan kaldırdığı sabit kalemlerden gelir. Klasik ihracatta tipik olarak şu masraflar oluşur: gümrük müşaviri ücreti, ardiye (depolama), beyanname düzenleme ücreti ve ihracatçı birliği nispi aidat/işlem bedelleri. Bunların hiçbiri mikro ihracatta yoktur; gönderi başına ödediğiniz tek anlamlı kalem kargo/taşıma ücretidir (ETGB düzenleme hizmeti çoğu operatörde kargo ücretine dahil ya da düşük bir ek kalemdir). Bu nedenle özellikle düşük adetli, düşük değerli B2C gönderilerde mikro ihracat birim başına çok daha düşük maliyetlidir.

Aradaki farkı somutlaştıralım. Diyelim ki Almanya'daki bir müşteriye 60 EUR değerinde, 1,5 kg'lık tek bir paket göndereceksiniz. Mikro ihracatta katlanacağınız maliyet pratikte yalnızca ekspres kargo ücretidir; ETGB beyanı bu hizmetin içine gömülüdür. Aynı paketi klasik ihracatla çıkarmaya kalksaydınız, müşavir ücreti + beyanname + (varsa) ardiye toplamı tek başına paketin satış değerini katlardı; yani 60 EUR'luk ürünü kâr edebilmek bir yana, sırf gümrük sürecine onlarca Euro harcamış olurdunuz. Bu nedenle tekil pazaryeri siparişlerinde klasik beyan ekonomik olarak anlamsızdır. Buna karşılık aynı malı tek seferde 500 paketlik tek bir partide sevk ediyorsanız (ve parti eşik üstüyse), klasik beyanın sabit maliyeti 500 birime dağıldığında birim başına kuruşlar mertebesine iner. Mantık nettir: mikro ihracatta maliyet gönderi başına ve düşük; klasik ihracatta maliyet parti başına yüklü ama partiyi büyüttükçe birim başına seyrelir.

Klasik ihracatta bu sabit maliyetler tek bir büyük gönderiye yayıldığında birim başına makul hale gelir; ama her biri 50-100 EUR değerinde tekil paketler için klasik beyan yaptırmak ekonomik olarak mantıksızdır. Bir başka deyişle: mikro ihracat birim başına ucuz ama parça parça; klasik ihracat toplamda yüklü sabit maliyetli ama büyük partide birim başına seyreltilmiş. Gönderi başına gerçek kârınızı görmek için kargo, komisyon ve vergi kalemlerini birlikte değerlendirmeniz gerekir; bunun için e-ihracat kâr hesaplama aracımızı ve gönderinin eşik altında kalıp kalmadığını test etmek için mikro ihracat ETGB hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz. Kargo tarafındaki maliyeti baştan doğru tahmin etmek isterseniz, uluslararası ekspreste faturalanan ağırlığın çoğu zaman gerçek kilo değil hacimsel (desi) ağırlık olduğunu unutmayın; bu mantığı desi hesaplama aracımızla test edebilir, ayrıntısını desi nedir yazımızda bulabilirsiniz.

Hız farkı: ETGB saatler, klasik ihracat günler

Mikro ihracatta gönderi yetkili operatöre teslim edildikten sonra ETGB dijital olarak düzenlenir ve gönderi genellikle saatler içinde gümrükten çıkar. Eylül 2024'te gelen bir kolaylıkla, ilk Basitleştirilmiş Gümrük Beyannamesi işleminde TC Kimlik No / Vergi No üzerinden işlem otomatikleşti; gönderici için ayrı bir gümrük idaresine gitme zorunluluğu kalktı. Klasik ihracatta ise beyanname hazırlığı, müşavir koordinasyonu ve gümrük süreçleri tipik olarak 1-3 iş günü sürer. E-ticarette sipariş-teslim süresinin satışa doğrudan etki ettiği düşünülürse, bu hız farkı tek başına bile mikro ihracatı küçük gönderiler için cazip kılar.

Hızın e-ticarette neden bu kadar kritik olduğunu somutlaştıralım: Amazon ve Etsy gibi pazaryerlerinde satıcı performansı büyük ölçüde "zamanında kargolama" ve "tahmini teslim tarihine uyma" metrikleriyle ölçülür. Gümrükte takılan ve çıkışı günlerce gecikten bir gönderi, yalnız müşteri memnuniyetini değil, mağazanızın pazaryeri içindeki sıralamasını ve hesap sağlığını da etkiler. Mikro ihracatın ETGB'yi saatler içinde kapatabilmesi, "geç teslim" riskini en aza indirir; tekil B2C siparişlerinde bu, sadık müşteri ve iyi değerlendirme demektir. Klasik ihracattaki 1-3 günlük beyan süreci tek başına bir sorun değildir, çünkü o yöntem zaten haftalar süren deniz/kara sevkiyatlarıyla ya da planlı toptan teslimatlarla birlikte gider; orada birkaç günlük gümrük süreci toplam takvimin küçük bir parçasıdır. Yani hız farkı, "hangi yöntem daha iyi" değil "hangi senaryoya hangi yöntem oturuyor" sorusunun cevabıdır.

Mikro ihracat ile tam beyanlı ihracat karşılaştırma tablosu

Tablodaki KDV satırı önemli: her iki yöntemde de mal ihracatı KDV'den istisnadır ve faturanız %0 KDV ile "301 - Mal İhracatı" istisna koduyla kesilir. Yani mikro ihracatı seçmekle KDV avantajından feragat etmiş olmazsınız; istisna yöntemden bağımsızdır. Mikro ihracatta da çıkışı kapanmış ETGB, ihracat faturası ve dövizin banka sistemiyle yurda getirildiğini gösteren belge (İBKB/DAB) ile KDV iadesi talep edilebilir. Burada kritik nokta şudur: KDV iadesinin ön koşulu, dövizin Payoneer gibi bir cüzdanda bekleyen bakiye olarak değil, Türk bankacılık sistemi üzerinden yurda getirilip İBKB/DAB ile belgelenmesidir. Pazaryerinden tahsil edilen bedeli bankaya çekmeden ve belgelendirmeden iade dosyanız eksik kalır. KDV mantığını ve istisna kodunu netleştirmek için KDV nasıl hesaplanır yazımıza, faturalama tarafını otomatikleştirmek içinse e-ticarette otomatik fatura kesimi yazımıza bakabilirsiniz.

Limit aşıldığında ne yapılır: gönderiyi bölmek mi, tam beyana geçmek mi?

Bir gönderi 30.000 EUR veya 600 kg eşiğini aşıyorsa iki seçeneğiniz vardır ve doğru karar somut duruma bağlıdır.

Seçenek 1 — Gönderiyi bölmek: Eğer mallar bağımsız siparişlerse veya tek bir büyük partiyi mantıklı şekilde birden fazla gönderiye ayırabiliyorsanız, her biri eşik altında kalan ayrı gönderiler oluşturup hepsini mikro ihracatla çıkarabilirsiniz. Örneğin 800 kg'lık bir parti, iki ayrı 400 kg'lık gönderiye bölünebilir. Bu yaklaşım müşavir maliyetinden kaçınmanızı sağlar; ancak her gönderi için ayrı kargo ücreti doğacağı ve gönderi sayısı arttıkça operasyonel yükün büyüyeceği unutulmamalıdır. Bölme, ticari olarak gerçek ve makul olmalı; tek bir siparişi yapay biçimde parçalara ayırmak gümrük açısından sorgulanabilir, bu nedenle bölme kararını gerçek sipariş/sevkiyat yapınıza dayandırın.

Seçenek 2 — Tam beyanlı ihracata geçmek: Gönderi gerçekten büyük ve tek parça halinde sevk edilmesi gerekiyorsa (örneğin tek bir kurumsal toptan satış, ağır makine, yüksek değerli tek kalem), bölmek hem pratik değildir hem de bölmenin getireceği ek kargo maliyeti müşavir maliyetini geçebilir. Bu durumda doğrudan klasik ihracat yapmak daha mantıklıdır. Karar kuralını basitçe şöyle özetleyebiliriz: gönderi bölünebilir ve bölündüğünde toplam ek kargo maliyeti, kazanılacak müşavir/ardiye maliyetinden düşükse böl; aksi halde tam beyana geç. Sınırı az aşan ve bölünebilir gönderilerde bölme genelde kazançlıdır; sınırı katlayan büyük partilerde klasik ihracat doğal çözümdür.

Pratik bir karar çerçevesi olarak şu üç soruyu sırayla sorun: Birincisi, gönderiyi parçalara ayırmak ticari olarak gerçek ve makul mü, yoksa yalnızca limit aşımını gizlemek için mi yapılıyor? İkincisi yapay parçalamadır ve gümrükçe sorgulanabilir; sadece birincisi güvenlidir. İkincisi, böldüğünüzde kaç ayrı gönderi çıkıyor ve bunların toplam ek kargo + iş gücü maliyeti, tek seferde yapılacak klasik beyanın müşavir + ardiye + birlik maliyetinden düşük mü? Üçüncüsü, ürün tek parça ve bölünemez nitelikte mi (tek bir makine, tek bir yüksek değerli kalem)? Üçüncü sorunun cevabı "evet" ise bölme zaten mümkün değildir, doğrudan tam beyana geçersiniz. Bu üçlü filtreyi geçen pek çok orta ölçekli gönderi için, eşiğin ikiye katlanması sayesinde artık bölmeye bile gerek kalmadan tek ETGB yeterli olmaktadır; bu da 2025 sonu düzenlemesinin pratikteki en büyük faydasıdır.

Kime mikro ihracat, kime tam beyanlı ihracat uygun?

Mikro ihracat şunlar için idealdir: Amazon, Etsy, eBay gibi pazaryerlerinden yurt dışına tekil siparişler gönderen e-ticaret satıcıları; düşük-orta değerli, hafif ürünler (takı, tekstil, hediyelik, kozmetik, küçük elektronik) satanlar; yeni başlayan ve henüz büyük hacme ulaşmamış ihracatçılar; ve gümrük süreçleriyle uğraşmadan, müşavir maliyeti olmadan hızlıca satış yapmak isteyen şahıs şirketleri. Yeni eşiklerle birlikte mikro ihracat artık yalnız B2C değil, eşik altı kalan B2B toptan satışlara da açık; dolayısıyla orta ölçekli kurumsal siparişlerin de bir kısmı bu kapsama girebilir. Örneğin Etsy'de el yapımı takı satan bir mağaza için günlük 5-10 tekil paket mikro ihracatın tam hedef kitlesidir; Etsy ile yurt dışına satış rehberimizde bu akışı uçtan uca anlattık. Amazon FBM ile kendi deposundan kargolayan bir satıcı da her siparişi ETGB ile çıkarır; FBA/FBM ayrımının lojistik ve gümrük tarafına Amazon yurt dışına satış rehberimizde değindik.

Tam beyanlı ihracat şunlar için gereklidir: Konteyner bazlı toptan ihracat yapan üreticiler ve büyük tedarikçiler; tek seferde 30.000 EUR'yu veya 600 kg'ı aşan partiler sevk eden firmalar; yüksek değerli tek kalem (makine, ekipman) ihraç edenler; ve bölünmesi ticari olarak mümkün veya mantıklı olmayan büyük siparişleri olan işletmeler. Bu profildeki firmalar zaten genelde bir gümrük müşaviriyle çalışır ve ihracatçı birliğine üyedir; klasik süreç onlar için ek bir yük değil, standart işleyiştir.

Aradaki seçimi netleştiren birkaç tipik senaryo:

• Etsy'de seramik bardak satan butik üretici: günde birkaç tekil sipariş, paket başına 40-120 EUR. Net karar: mikro ihracat. Bölme veya müşavir gündeme bile gelmez.
• Almanya'daki bir mağazaya tek seferde 25.000 EUR'luk tekstil sevkiyatı yapan toptancı: değer ve ağırlık eşik altında. Net karar: mikro ihracat — eski 15.000 EUR limitinde bu mümkün değildi, yeni 30.000 EUR limitiyle tek ETGB yetiyor.
• 45.000 EUR'luk, palet üstü tek toptan sipariş: değer eşiği aşıldı. Bölünebiliyorsa iki ~22.500 EUR gönderiye ayrılabilir; bölünemiyorsa veya bölmenin ek kargosu yüksekse tam beyan.
• Tek bir 28.000 EUR değerinde, 900 kg ağırlığında endüstriyel makine: değer altında ama ağırlık 600 kg eşiğini aşıyor ve parça bölünemez. Net karar: tam beyanlı ihracat zorunlu.

Pratikte birçok büyüyen e-ihracatçı her iki yöntemi birlikte kullanır: günlük tekil pazaryeri siparişlerini mikro ihracatla (ETGB) hızlıca gönderir, ara sıra gelen büyük kurumsal/toptan siparişleri ise klasik ihracatla sevk eder. Doğru kurgu, ürün tipinize, ortalama sipariş değerinize ve hacminize göre belirlenir. Hangi yöntemin işiniz için ne zaman devreye gireceğini, KDV iadesi ve teşvik tarafını da hesaba katarak planlamak isterseniz e-ticaret danışmanlığı hizmetimiz ya da işinize özel bir yol haritası için ücretsiz analiz üzerinden bizimle çalışabilirsiniz. E-ihracata bütünsel bakmak isterseniz e-ihracat nasıl yapılır 2026 rehberimiz tüm adımları bir araya getiriyor; teşviklerle maliyetinizi düşürme tarafını ise e-ihracat teşvikleri ve devlet destekleri yazımızda ele aldık. Eşik üstü gönderilerde gümrükte oluşabilecek vergi yükünü öngörmek için gümrük vergisi hesaplama aracımız da işinizi kolaylaştırır.

Son bir hatırlatma: Bu bölümdeki tüm eşik, oran ve süreler 2026 Haziran itibarıyladır ve değişebilir. Özellikle 30.000 EUR / 600 kg limitlerinin ve KDV iadesi koşullarının güncel halini, gönderinizi planlamadan önce yetkili kargo operatörünüzden, resmî Ticaret Bakanlığı / gümrük mevzuatından veya mali müşavirinizden teyit etmenizi öneririz. Doğru yöntemi en baştan seçmek, hem maliyetinizi düşürür hem de gümrükte sürpriz gecikmelerin önüne geçer.

Mikro İhracat İçin Şirket Kurulumu Şart mı, Şahıs Şirketi Yeterli mi?

Evet, mikro ihracat için bir şirketinizin olması şarttır. Sebep basittir: mikro ihracatın temelinde döviz cinsinden, %0 KDV'li (istisna kodu "301 - Mal İhracatı") bir e-Arşiv faturası kesmek vardır ve fatura kesebilmek için vergi mükellefi olmanız gerekir. Müşterilerimizde gördüğümüz en pratik ve en düşük maliyetli yol şahıs şirketi (gerçek kişi ticari mükellefiyet) kurmaktır. Şahıs şirketi, mali müşaviriniz aracılığıyla birkaç gün içinde, düşük kuruluş masrafıyla açılır; kurumlar vergisi mükellefiyeti, sermaye şartı veya noter ana sözleşmesi gibi limited/anonim şirket yüklerini taşımaz. ETGB (Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi) süreci de zaten TC kimlik / vergi numarası üzerinden yürüdüğü için, şahıs mükellefiyeti bütün mikro ihracat zincirini çevirmeye yeter. Sürecin tamamına hâkim olmak isterseniz mikro ihracat ve ETGB rehberimizin baş tarafını, daha geniş resmi için ise e-ihracat nasıl yapılır 2026 rehberimizi okumanızı öneririz.

Cironuz büyüdükçe ve özellikle ortaklı bir yapıya, kurumsal sözleşmelere ya da yatırımcıya doğru ilerledikçe limited şirkete geçmek mantıklı olur; ancak işe yeni başlayan, ayda birkaç yüz gönderiyle ilerleyen bir e-ihracatçı için şahıs şirketi neredeyse her zaman doğru başlangıçtır. Önemli olan, faaliyet konusu (NACE kodu) seçilirken e-ticaret ve ihracatı kapsayan kodların eklenmesi ve mali müşavirinizin baştan "ben ihracat yapacağım, KDV iadesi de gündeme gelebilir" bilgisiyle hareket etmesidir. Bu küçük detay, ileride iade dosyası açtığınızda yaşanan çoğu sürtüşmeyi en baştan ortadan kaldırır.

Şahıs Şirketi mi, Limited Şirket mi? Mikro İhracatçı İçin Karşılaştırma

İki yapı arasındaki seçim, çoğu zaman "hangisi daha prestijli" değil "benim ölçeğimde hangisi daha az yük getirir" sorusudur. Müşterilerimizde gördüğümüz pratik ayrım şudur: aylık gönderi sayısı düşük, ciro mütevazı ve tek kişiyle yürüyen bir operasyonda şahıs şirketi neredeyse her zaman kazanır; ortaklık, kurumsal alıcı sözleşmeleri, sınırlı sorumluluk ihtiyacı veya yatırımcı görüşmeleri devreye girdiğinde limited şirket öne çıkar. Aşağıdaki tablo, mikro ihracat penceresinden iki yapıyı yan yana koyar; rakamlar yıldan yıla değiştiği için kuruluş ve muhasebe maliyetlerini güncel olarak mali müşavirinizden teyit edin.

Pratikte tavsiyemiz şu: şahıs şirketiyle başlayın, ETGB akışını, fatura disiplinini ve tahsilat altyapısını oturtun; ciro belirli bir bantı geçtiğinde ve özellikle ikinci bir ortak ya da kurumsal alıcı tabloya girdiğinde, mali müşavirinizle birlikte limited şirkete geçişi planlayın. Yapı değiştirmek mümkündür; asıl maliyetli olan, baştan yanlış kurulan muhasebe ve faaliyet kodu düzenini sonradan düzeltmektir. E-ticaret altyapısı tarafında benzer bir "doğru başlangıç" mantığını ikas mı Shopify mı yazımızda da ele alıyoruz.

Vergi Numarası, İhracatçı Birliği Üyeliği ve İKN Gerekir mi?

Mikro ihracatta normal şartlarda ihracatçılar birliği üyeliği aranmaz. Klasik (tam beyanlı) ihracatta ihracatçı birliği üyeliği ve çıkış beyannamesi zorunluyken, mikro ihracatın bütün cazibesi tam olarak bu yükleri ortadan kaldırmasıdır: yetkili hızlı kargo operatörü (PTT, DHL, UPS, FedEx, TNT) ya da PTT, dolaylı temsil yetkisiyle sizin adınıza ETGB düzenler; gümrük müşaviri, ardiye ve çıkış beyannamesi masrafı oluşmaz. Yani günlük mikro ihracat akışınızı çevirmek için elinizde olması gereken tek "kimlik", vergi numaranız ve mükellefiyetinizdir.

Bir nüansa dikkat çekelim: KDV iadesi veya devlet teşvik/desteklerine başvuru gündeme geldiğinde tablo değişebilir. Teşvik başvuruları İhracatçı Birliği üyeliği ve Destek Yönetim Sistemi (DYS) kaydı üzerinden ilerler; bazı iade ve teşvik süreçlerinde de birlik kaydı ya da İhracatçı Kayıt Numarası (İKN) istenebilir. Yani "günlük gönderi için birlik gerekmez" doğrudur, ama "iade veya destek hedefliyorsanız birlik kaydı gerekebilir" de aynı ölçüde doğrudur. Hangi durumda hangisinin gerektiği, sizin iş modelinize ve hangi destekten yararlanmak istediğinize bağlı olduğundan bunu mutlaka mali müşavirinizle netleştirin. Teşvik tarafının detayları için e-ihracat teşvikleri ve devlet destekleri 2026 yazımıza bakabilirsiniz; bu konularda en doğru yol haritasını ise e-ticaret danışmanlığı hizmetimiz kapsamında birlikte çıkarıyoruz.

Pratik bir not: birçok mikro ihracatçı, "birlik üyeliği gerekmez" cümlesini "hiçbir kuruma kayıt gerekmez" diye okuyor ve sonra ilk iade dosyasında ya da ilk teşvik başvurusunda tıkanıyor. Doğru yaklaşım, daha gönderi yapmaya başlamadan önce niyetinizi netleştirmektir: "Sadece düzenli gönderi mi yapacağım, yoksa orta vadede KDV iadesi ve e-ihracat desteklerinden de yararlanmayı mı hedefliyorum?" Eğer ikincisi söz konusuysa, DYS kaydını, birlik üyeliğini ve marka tescili gibi ön şartları en baştan kurmak, sonradan eksik belge yüzünden hak kaybı yaşamaktan çok daha ucuzdur. Bu ön kurulumu doğru yapmak, ileride yüz binlerce liralık desteklere erişiminizi belirleyebilir.

Vergi avantajı tarafında da somut bir kalem var: Gelir Vergisi Kanunu'nun 89. maddesi kapsamında, şartları sağlayan tam mükellef gerçek kişiler PTT/hızlı kargo + ETGB ile yapılan bu tür gönderilerden elde ettikleri kazancın belirli bir oranına kadar (mevzuatta yarısına kadar olabilen) gelir vergisi matrahından indirim alabilir. Bu indirimin şartları arasında ihracatın ETGB ile yapılması, mükellefin sigortalı (Bağ-Kur) olması ve cironuza göre işçi çalıştırma gibi kademeler bulunur. Kurumlar vergisi mükellefleri açısından da doğrudan mal ihracatı kazancına kurumlar vergisinin 5 puan indirimli uygulanması gibi avantajlar söz konusudur. Bu oran ve eşikler 2026 Haziran itibarıyla geçerli olmakla birlikte değişebilir; net rakamları güncel GVK 89 metninden ve mali müşavirinizden teyit edin. Çünkü bu kalemler, doğru kurgulandığında mikro ihracatın kârlılığını ciddi biçimde yukarı çeker. Bu avantajın gerçek kâra etkisini görmek için fiyatlamanızı kâr marjı hesaplama aracımızla sınamanızı, genel mantığı için de kâr marjı nasıl hesaplanır yazımızı öneririz.

Mikro İhracatta En Sık Yapılan Hatalar Nelerdir?

Mikro ihracatta en sık yapılan hatalar; yanlış kesilmiş fatura, hatalı GTİP (HS) kodu ve ihracat bedelini banka sistemi üzerinden yurda getirmemek etrafında toplanır. Bu üç hata, müşterilerimizde gördüğümüz iade reddi ve gümrük gecikmelerinin neredeyse tamamını açıklar. Tek tek bakalım, çünkü her biri önlenebilir.

• Yanlış fatura: En yaygın hata, ihracat faturasının yurt içi satış gibi KDV'li kesilmesidir. Mal ihracatı KDV'den istisnadır; fatura %0 KDV ile, "301 - Mal İhracatı" istisna koduyla, e-Arşiv olarak düzenlenmelidir. İkinci yaygın hata faturanın TL kesilmesidir: alıcı yurt dışında olduğu için fatura döviz cinsinden (EUR/USD), yurt dışı alıcının tam adı ve tam adresiyle, tercihen İngilizce düzenlenmelidir. Faturada ülke bilgisinin eksik olması ya da alıcı adresinin yalnızca "online platform" gibi belirsiz yazılması, ileride KDV iadesi dosyanızda en çok takılan noktadır. KDV mantığını tazelemek isterseniz KDV nasıl hesaplanır yazımız işe yarar.
• Hatalı veya eksik GTİP (HS kodu): Faturada ve ETGB'de ürünün GTİP kodu zorunludur. Yanlış GTİP yalnızca beyanı sakatlamaz; varış ülkesinde ödenecek gümrük vergisini, gerekli izin/belgeleri ve hatta ürünün gümrükten geçip geçemeyeceğini etkiler. Aynı ürünü bir gönderide bir kod, başka gönderide farklı kod ile beyan etmek de tutarsızlık yaratır. Doğru GTİP'i mali müşaviriniz veya gümrük tarafıyla bir kez netleştirip standartlaştırmak en sağlıklısıdır; varış ülkesindeki gümrük maliyetini önceden görmek için ise gümrük vergisi hesaplama aracımızı ve gümrük vergisi nasıl hesaplanır rehberimizi kullanabilirsiniz.
• Döviz bedelini banka sistemi dışında bırakmak: Bu, en pahalıya patlayan hatadır. İhracat bedelinizi Payoneer gibi bir cüzdanda biriktirip Türkiye'ye hiç getirmemek ya da nakit/elden getirmek, KDV iadesi ispatınızı ve ihracat hesabınızın kapanmasını sakatlar. Bedel Türk bankasına havale ile gelmeli ve banka İBKB (İhracat Bedeli Kabul Belgesi) veya DAB (Döviz Alım Belgesi) düzenlemelidir; ihracat hesabının yasal olarak kapanması bu belgeye dayanır. Payoneer bakiyesinde para bekletmek yurda getirme süresini başlatmaz veya durdurmaz; süreyi banka belgesi tevsik eder. Tahsilat seçeneklerini ve bu süreci ayrıntısıyla ödeme ve tahsilat rehberimizde ele aldık.

Bu üç ana hatanın yanına, sahada sık karşılaştığımız birkaç "ikinci kademe" hatayı da eklemekte fayda var. Bunlar tek başına gönderiyi durdurmasa da birikince ciddi maliyet ve baş ağrısı yaratır:

• Eksik veya düşük beyan (under-invoicing): Gümrük vergisini düşürmek amacıyla ürün değerini olduğundan düşük göstermek, hem yanlış beyan riskidir hem de KDV iadesi ve ihracat bedeli takibini bozar. Beyan edilen değer ile bankaya gelen döviz tutarı tutmazsa, ihracat hesabınız kapanmaz ve iade dosyanız reddedilir.
• Menşe ve belge eksiği: Bazı ürün gruplarında (gıda, kozmetik, elektronik, oyuncak vb.) varış ülkesi ek belge, sertifika veya menşe beyanı ister. ETGB kolay diye bu belgeleri atlamak, ürünün varış gümrüğünde takılmasına ve geri dönmesine yol açar. Ürününüzün GTİP'ine bağlı belge gereksinimini önceden araştırın.
• İade/iptal gönderilerini takip etmemek: Yurt dışına çıkan ama müşteriye ulaşmayıp geri dönen ya da iade edilen gönderiler, ihracat kayıtlarınızda "açık" kalır. Geri gelen ürünü ayrı bir süreçle (ithalat/geri gelen eşya) kayıt altına almazsanız, hem stoğunuz hem ihracat bedeli takibiniz tutmaz.
• Pazaryeri komisyon ve kesintilerini brüt-net karıştırmak: Amazon, Etsy gibi platformlar satıştan komisyon, ödeme işleme ve reklam ücreti keser. Faturayı satış brütü üzerinden kesip, bankaya gelen net tutarı bununla karıştırmak, hem muhasebenizi hem ihracat bedeli mutabakatını bozar. Faturada satış değeri ile platform kesintilerini ayrı izleyin.
• Desi/hacimsel ağırlığı yanlış hesaplayıp kâr eritmek: Uluslararası ekspres kargoda faturalanan ağırlık, gerçek ağırlık ile hacimsel ağırlığın büyük olanıdır (uluslararası ekspreste hacimsel bölen genelde 5000'dir). Hafif ama büyük kutuları küçük sanıp fiyatlandırmak, kâr marjınızı sessizce eritir. Bunu önceden görmek için desi hesaplama aracımıza ve desi nedir yazımıza bakabilirsiniz.

Yurda Getirme Süresi, Bozdurma ve "Küçük Tutar" Serbestisinde Hatalar

Dördüncü bir hata kümesi ihracat bedelinin yurda getirme süresi ve bozdurma yükümlülüğü etrafında yaşanır. Mikro ihracatçı, bu kuralları ya hiç bilmediği için ya da olduğundan ağır sandığı için iki yönde de yanlış yapar.

İlk olarak süre: ihracat bedeli, fiili ihraç tarihinden itibaren 180 gün içinde yurda getirilmelidir. Bu süre içinde bedel Türk bankasına gelip İBKB/DAB ile belgelendiğinde ihracat hesabınız kapanır. İkinci olarak bozdurma: 2026 Haziran itibarıyla bozdurma (TL'ye çevirme) yükümlülüğü oranı %35'tir; bu oran kalıcı taban olan %25'in üzerine getirilmiş geçici bir uygulamadır (31.07.2026'ya kadar) ve sonrasında taban %25'e dönmesi öngörülür. Bu oran zaman içinde değiştiği için, biz işlem yaparken her zaman o anki güncel oranı doğrudan bankanızdan ya da TCMB İhracat Genelgesi'nden teyit etmenizi öneririz; geçmiş yazılarda geçen eski oranları esas almayın.

Bu kuralları somutlaştırmak için tipik bir örnek üzerinden gidelim. Diyelim ki bir gönderiden 2.000 USD bedel tahsil ettiniz. Bu tutar 5.000 USD eşiğinin altında olduğu için, bedelin tamamının tasarrufu serbesttir; pratikte ne yurda getirme ne de bozdurma zorunluluğu işler. Şimdi tek bir kurumsal alıcıya 12.000 USD'lik toplu bir gönderi yaptığınızı düşünün: bu kez 5.000 USD üstüne çıktığınız için bedeli 180 gün içinde Türk bankasına getirip İBKB/DAB ile belgelemeli ve yürürlükteki orana (2026 Haziran itibarıyla %35; teyit edin) göre bir kısmını TL'ye bozdurmalısınız. Görüldüğü gibi yük, "ne yaptığınıza" değil "tek işlemin büyüklüğüne" bağlıdır; bu yüzden büyük tutarlı tek gönderilerde planlama yapmak, çok sayıda küçük gönderiye göre daha fazla dikkat ister.

Buradaki en önemli rahatlatıcı bilgi, küçük ölçekli e-ihracatçının çoğu zaman gözden kaçırdığı bir kalemdir: 5.000 USD ve altındaki işlemlerde bedelin tamamının tasarrufu serbesttir — yani bu tutarın altındaki gönderilerde yurda getirme ve bozdurma yükümlülüğü pratikte uygulanmaz. Çok sayıda küçük gönderiyle ilerleyen tipik bir mikro ihracatçının işlemlerinin büyük kısmı zaten bu eşiğin altında kaldığından, bozdurma korkusu çoğu zaman olduğundan büyütülmüş bir kaygıdır. Yine de hem bu serbesti sınırı hem %35 oranı hem 180 günlük süre 2026 itibarıyla geçerli olup değişebilir; işlem öncesi mali müşavirinizden ve bankanızdan teyit etmek en doğrusudur. Aşağıdaki tablo, bu üç kuralı tek bakışta özetler.

Bir hata da ölçeklenince başlar: gönderiniz 30.000 EUR değer veya 600 kg ağırlık eşiğini aştığında artık mikro ihracat kapsamında kalamazsınız; gönderiyi bölmeniz ya da tam beyanlı (klasik) ihracata geçmeniz gerekir. (Aralık 2025 öncesindeki 15.000 EUR / 300 kg değerleri artık geçerli değildir; güncel limitler 30.000 EUR ve 600 kg'dır, ancak bunu da resmî Gümrük mevzuatından teyit edin.) İki eşik birbirinden bağımsızdır: değeri düşük ama çok ağır bir gönderi 600 kg'ı aşıyorsa da, değeri yüksek hafif bir gönderi 30.000 EUR'yu aşıyorsa da kapsam dışına çıkarsınız. Bu eşikleri ve gönderi başına maliyetinizi önceden görmek için mikro ihracat ETGB hesaplama aracımızı, kâr tarafını test etmek için ise e-ihracat kâr hesaplama aracımızı kullanmanızı öneririz.

Sonuç: Doğru Kurguyla Mikro İhracat En Pratik İhracat Yöntemidir

Toparlayalım. Mikro ihracat, eşik altı ticari gönderileri gümrük müşaviri olmadan, ETGB ve dolaylı temsil yoluyla, hızlı ve düşük maliyetle yurt dışına çıkarmanızı sağlayan, KOBİ ve bireysel e-ihracatçı için açık ara en pratik yöntemdir. Tek ihtiyacınız bir mükellefiyet (genelde şahıs şirketi), doğru kesilmiş %0 KDV / döviz / GTİP'li bir fatura, yetkili bir kargo operatörü ve ihracat bedelini banka sistemi üzerinden 180 gün içinde getirip İBKB/DAB ile belgelemektir. Sık hataların tamamı — KDV'li fatura, eksik adres, yanlış GTİP, dövizi cüzdanda bekletmek — baştan kurulan doğru bir muhasebe ve operasyon düzeniyle önlenebilir niteliktedir.

Bu yazı dizisinin diğer halkaları, mikro ihracatı bir bütün olarak görmenize yardımcı olur: hangi pazaryerinde satacağınıza karar verirken Amazon FBA/FBM rehberimiz ile Etsy yurt dışına satış rehberimiz, Avrupa'ya satışta KDV ve IOSS kurgusu için IOSS ve AB KDV rehberimiz, lojistik ve gümrük tarafı için kargo, lojistik ve gümrük rehberimiz, kendi mağazanızdan satış için ise Shopify ile e-ihracat rehberimiz başlangıç noktanız olabilir.

Şirket kurulumundan ürün-pazar seçimine, fatura ve teşvik kurgusundan tahsilat altyapısına kadar bu zincirin tamamını sıfırdan ve hatasız kurmak isterseniz, biz Kayseri merkezli ekip olarak e-ticaret danışmanlığı kapsamında yanınızdayız. İşletmenizin mevcut durumuna özel, somut bir yol haritası çıkarmamız için ücretsiz analiz formumuzu doldurarak başlayabilirsiniz; size mikro ihracatta nereden başlamanız ve hangi adımları hangi sırayla atmanız gerektiğini net biçimde gösterelim.